{"id":77976,"date":"2026-10-26T18:45:41","date_gmt":"2026-10-26T13:15:41","guid":{"rendered":"https://www.5paisa.com/finschool/?post_type=markets\u0026#038;p=77976"},"modified":"2026-10-28T16:14:30","modified_gmt":"2026-10-28T10:44:30","slug":"index-funds","status":"publish","type":"markets","link":"https://www.5paisa.com/finschool/course/financial-planning-through-mutual-funds-course/index-funds/","title":{"rendered":"Index Funds"},"content":{"rendered":"\u003cdiv data-elementor-type=\u0022wp-post\u0022 data-elementor-id=\u002277976\u0022 class=\u0022elementor elementor-77976\u0022\u003e\u003csection class=\u0022elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-4be72f6 elementor-section-full_width tab_container elementor-section-height-default elementor-section-height-default\u0022 data-id=\u00224be72f6\u0022 data-element_type=\u0022section\u0022\u003e\u003cdiv class=\u0022elementor-container elementor-column-gap-default\u0022\u003e\u003cdiv class=\u0022elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-d209c0c\u0022 data-id=\u0022d209c0c\u0022 data-element_type=\u0022column\u0022\u003e\u003cdiv class=\u0022elementor-widget-wrap elementor-element-populated\u0022\u003e\u003csection class=\u0022elementor-section elementor-inner-section elementor-element elementor-element-896d102 elementor-section-full_width elementor-section-height-default elementor-section-height-default\u0022 data-id=\u0022896d102\u0022 data-element_type=\u0022section\u0022\u003e\u003cdiv class=\u0022elementor-container elementor-column-gap-wide\u0022\u003e\u003cdiv class=\u0022elementor-column elementor-col-50 elementor-inner-column elementor-element elementor-element-c9133f2 chapters_list\u0022 data-id=\u0022c9133f2\u0022 data-element_type=\u0022column\u0022\u003e\u003cdiv class=\u0022elementor-widget-wrap elementor-element-populated\u0022\u003e\u003cdiv class=\u0022elementor-element elementor-element-aa101bd elementor-widget elementor-widget-shortcode\u0022 data-id=\u0022aa101bd\u0022 data-element_type=\u0022widget\u0022 data-widget_type=\u0022shortcode.default\u0022\u003e\u003cdiv class=\u0022elementor-widget-container\u0022\u003e\u003cdiv class=\u0022elementor-shortcode\u0022\u003e\u003cscript\u003ejQuery(document).ready(function(){jQuery(\u0022#post_chapters a[href*=\u0027\u0022  +  location.pathname  + \u0022\u0027]\u0022).addClass(\u0022current\u0022).attr(\u0022aria-current\u0022, \u0022page\u0022);})\u003c/script\u003e\u003cdiv class=\u0022desktop_chapters\u0022\u003e\u003cdiv id=\u0022post_chapters\u0022\u003e\u003cdiv class=\u0022post_chapters-heading\u0022\u003eप्रकरणे\u003c/div\u003e\u003cul\u003e\u003cli\u003e\u003ci class=\u0022fa fa-chevron-right\u0022 aria-hidden=\u0022true\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u003ca href=\u0022https://www.5paisa.com/marathi/finschool/course/financial-planning-through-mutual-funds-course/background-and-orientation/\u0022\u003eपार्श्वभूमी आणि अभिमुखता\u003c/a\u003e\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003ci class=\u0022fa fa-chevron-right\u0022 aria-hidden=\u0022true\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u003ca href=\u0022https://www.5paisa.com/marathi/finschool/course/financial-planning-through-mutual-funds-course/personal-finance-math/\u0022\u003eपर्सनल फायनान्स मॅथ\u003c/a\u003e\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003ci class=\u0022fa fa-chevron-right\u0022 aria-hidden=\u0022true\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u003ca href=\u0022https://www.5paisa.com/marathi/finschool/course/financial-planning-through-mutual-funds-course/money-today-vs-money-tommorrow/\u0022\u003eमनी टुडे वर्सिज मनी टूमॉरो\u003c/a\u003e\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003ci class=\u0022fa fa-chevron-right\u0022 aria-hidden=\u0022true\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u003ca href=\u0022https://www.5paisa.com/marathi/finschool/course/financial-planning-through-mutual-funds-course/the-retirement-part-1/\u0022\u003eनिवृत्ती - भाग 1\u003c/a\u003e\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003ci class=\u0022fa fa-chevron-right\u0022 aria-hidden=\u0022true\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u003ca href=\u0022https://www.5paisa.com/marathi/finschool/course/financial-planning-through-mutual-funds-course/assumptions-in-retirement-planning/\u0022\u003eनिवृत्ती नियोजनातील धारणा\u003c/a\u003e\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003ci class=\u0022fa fa-chevron-right\u0022 aria-hidden=\u0022true\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u003ca href=\u0022https://www.5paisa.com/marathi/finschool/course/financial-planning-through-mutual-funds-course/understanding-stock-funds/\u0022\u003eआधुनिक फायनान्समध्ये म्युच्युअल फंडची भूमिका\u003c/a\u003e\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003ci class=\u0022fa fa-chevron-right\u0022 aria-hidden=\u0022true\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u003ca href=\u0022https://www.5paisa.com/marathi/finschool/course/financial-planning-through-mutual-funds-course/concept-of-fund-and-nav/\u0022\u003eफंड आणि एनएव्हीची संकल्पना\u003c/a\u003e\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003ci class=\u0022fa fa-chevron-right\u0022 aria-hidden=\u0022true\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u003ca href=\u0022https://www.5paisa.com/marathi/finschool/course/financial-planning-through-mutual-funds-course/understanding-the-performance-of-your-fund/\u0022\u003eम्युच्युअल फंड फॅक्टशीट\u003c/a\u003e\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003ci class=\u0022fa fa-chevron-right\u0022 aria-hidden=\u0022true\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u003ca href=\u0022https://www.5paisa.com/marathi/finschool/course/financial-planning-through-mutual-funds-course/the-equity-scheme/\u0022\u003e इक्विटी स्कीम\u003c/a\u003e\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003ci class=\u0022fa fa-chevron-right\u0022 aria-hidden=\u0022true\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u003ca href=\u0022https://www.5paisa.com/marathi/finschool/course/financial-planning-through-mutual-funds-course/equity-scheme-part-2/\u0022\u003eइक्विटी स्कीम पार्ट 2\u003c/a\u003e\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003ci class=\u0022fa fa-chevron-right\u0022 aria-hidden=\u0022true\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u003ca href=\u0022https://www.5paisa.com/marathi/finschool/course/financial-planning-through-mutual-funds-course/debt-funds-part-1/\u0022\u003eडेब्ट फंड पार्ट 1\u003c/a\u003e\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003ci class=\u0022fa fa-chevron-right\u0022 aria-hidden=\u0022true\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u003ca href=\u0022https://www.5paisa.com/marathi/finschool/course/financial-planning-through-mutual-funds-course/monitoring-your-portfolio/\u0022\u003eडेब्ट फंड पार्ट 2\u003c/a\u003e\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003ci class=\u0022fa fa-chevron-right\u0022 aria-hidden=\u0022true\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u003ca href=\u0022https://www.5paisa.com/marathi/finschool/course/financial-planning-through-mutual-funds-course/debt-funds-part-3/\u0022\u003eडेब्ट फंड पार्ट 3\u003c/a\u003e\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003ci class=\u0022fa fa-chevron-right\u0022 aria-hidden=\u0022true\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u003ca href=\u0022https://www.5paisa.com/marathi/finschool/course/financial-planning-through-mutual-funds-course/debt-funds-part-4/\u0022\u003eडेब्ट फंड पार्ट 4\u003c/a\u003e\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003ci class=\u0022fa fa-chevron-right\u0022 aria-hidden=\u0022true\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u003ca href=\u0022https://www.5paisa.com/marathi/finschool/course/financial-planning-through-mutual-funds-course/investing-in-bonds/\u0022\u003eबाँडमध्ये गुंतवणूक\u003c/a\u003e\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003ci class=\u0022fa fa-chevron-right\u0022 aria-hidden=\u0022true\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u003ca href=\u0022https://www.5paisa.com/marathi/finschool/course/financial-planning-through-mutual-funds-course/index-funds/\u0022\u003eइंडेक्स फंड\u003c/a\u003e\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003ci class=\u0022fa fa-chevron-right\u0022 aria-hidden=\u0022true\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u003ca href=\u0022https://www.5paisa.com/marathi/finschool/course/financial-planning-through-mutual-funds-course/arbitrage-funds/\u0022\u003eआर्बिट्रेज फंड\u003c/a\u003e\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003ci class=\u0022fa fa-chevron-right\u0022 aria-hidden=\u0022true\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u003ca href=\u0022https://www.5paisa.com/marathi/finschool/course/financial-planning-through-mutual-funds-course/measuring-mutual-fund-returns/\u0022\u003eम्युच्युअल फंड रिटर्न मोजणे\u003c/a\u003e\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003ci class=\u0022fa fa-chevron-right\u0022 aria-hidden=\u0022true\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u003ca href=\u0022https://www.5paisa.com/marathi/finschool/course/financial-planning-through-mutual-funds-course/rolling-returns/\u0022\u003eरोलिंग रिटर्न\u003c/a\u003e\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003ci class=\u0022fa fa-chevron-right\u0022 aria-hidden=\u0022true\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u003ca href=\u0022https://www.5paisa.com/marathi/finschool/course/financial-planning-through-mutual-funds-course/mutual-fund-expense-ratio/\u0022\u003eम्युच्युअल फंड खर्चाचा रेशिओ\u003c/a\u003e\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003ci class=\u0022fa fa-chevron-right\u0022 aria-hidden=\u0022true\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u003ca href=\u0022https://www.5paisa.com/marathi/finschool/course/financial-planning-through-mutual-funds-course/mutual-fund-benchmarking/\u0022\u003eम्युच्युअल फंड बेंचमार्किंग\u003c/a\u003e\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003ci class=\u0022fa fa-chevron-right\u0022 aria-hidden=\u0022true\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u003ca href=\u0022https://www.5paisa.com/marathi/finschool/course/financial-planning-through-mutual-funds-course/mutual-fund-beta-sd-and-sharpe-ratio/\u0022\u003eम्युच्युअल फंड बीटा SD आणि शार्प रेशिओ\u003c/a\u003e\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003ci class=\u0022fa fa-chevron-right\u0022 aria-hidden=\u0022true\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u003ca href=\u0022https://www.5paisa.com/marathi/finschool/course/financial-planning-through-mutual-funds-course/sortino-and-capture-ratios/\u0022\u003eसॉर्टिनो आणि कॅप्चर रेशिओ\u003c/a\u003e\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003ci class=\u0022fa fa-chevron-right\u0022 aria-hidden=\u0022true\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u003ca href=\u0022https://www.5paisa.com/marathi/finschool/course/financial-planning-through-mutual-funds-course/how-to-analyse-equity-mutual-funds/\u0022\u003eइक्विटी म्युच्युअल फंडचे विश्लेषण कसे करावे\u003c/a\u003e\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003ci class=\u0022fa fa-chevron-right\u0022 aria-hidden=\u0022true\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u003ca href=\u0022https://www.5paisa.com/marathi/finschool/course/financial-planning-through-mutual-funds-course/how-to-analyse-debt-mutual-fund/\u0022\u003eडेब्ट म्युच्युअल फंडचे विश्लेषण कसे करावे\u003c/a\u003e\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003ci class=\u0022fa fa-chevron-right\u0022 aria-hidden=\u0022true\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u003ca href=\u0022https://www.5paisa.com/marathi/finschool/course/financial-planning-through-mutual-funds-course/mutual-fund-portfolio/\u0022\u003eम्युच्युअल फंड पोर्टफोलिओ\u003c/a\u003e\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003ci class=\u0022fa fa-chevron-right\u0022 aria-hidden=\u0022true\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u003ca href=\u0022https://www.5paisa.com/marathi/finschool/course/financial-planning-through-mutual-funds-course/smart-beta-funds/\u0022\u003eस्मार्ट बीटा फंड\u003c/a\u003e\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003ci class=\u0022fa fa-chevron-right\u0022 aria-hidden=\u0022true\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u003ca href=\u0022https://www.5paisa.com/marathi/finschool/course/financial-planning-through-mutual-funds-course/asset-allocation/\u0022\u003eॲसेट वाटप\u003c/a\u003e\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003ci class=\u0022fa fa-chevron-right\u0022 aria-hidden=\u0022true\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u003ca href=\u0022https://www.5paisa.com/marathi/finschool/course/financial-planning-through-mutual-funds-course/exchange-traded-funds/\u0022\u003eएक्सचेंज ट्रेडेड फंड\u003c/a\u003e\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003ci class=\u0022fa fa-chevron-right\u0022 aria-hidden=\u0022true\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u003ca href=\u0022https://www.5paisa.com/marathi/finschool/course/financial-planning-through-mutual-funds-course/basics-of-macro-economics/\u0022\u003eमॅक्रो इकॉनॉमिक्सची मूलभूत माहिती\u003c/a\u003e\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003ci class=\u0022fa fa-chevron-right\u0022 aria-hidden=\u0022true\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u003ca href=\u0022https://www.5paisa.com/marathi/finschool/course/financial-planning-through-mutual-funds-course/personal-finance-part-1/\u0022\u003eपर्सनल फायनान्स-पार्ट 1\u003c/a\u003e\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003ci class=\u0022fa fa-chevron-right\u0022 aria-hidden=\u0022true\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u003ca href=\u0022https://www.5paisa.com/marathi/finschool/course/financial-planning-through-mutual-funds-course/personal-finance-review-part-2/\u0022\u003eपर्सनल फायनान्स रिव्ह्यू पार्ट 2 \u003c/a\u003e\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003ci class=\u0022fa fa-chevron-right\u0022 aria-hidden=\u0022true\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u003ca href=\u0022https://www.5paisa.com/marathi/finschool/course/financial-planning-through-mutual-funds-course/know-your-funds/\u0022\u003eतुमचे फंड जाणून घ्या\u003c/a\u003e\u003c/li\u003e\u003c/ul\u003e\u003c/div\u003e\u003c/div\u003e\u003cdiv class=\u0022chapters_toggle\u0022\u003e\u003ca href=\u0022#\u0022 id=\u0022open_chapters\u0022 aria-label=\u0022View chapters\u0022\u003e\u003cspan\u003eप्रकरणे पाहा\u003c/span\u003e\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u003ci class=\u0022fa fa-chevron-right\u0022 aria-hidden=\u0022true\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u003c/a\u003e\u003ca href=\u0022#\u0022 id=\u0022close_chapters\u0022 style=\u0022display:none;\u0022 aria-label=\u0022Hide chapters\u0022\u003e\u003cspan\u003eअध्याय लपवा\u003c/span\u003e\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u0026nbsp;\u003ci class=\u0022fa fa-chevron-right\u0022 aria-hidden=\u0022true\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u003c/a\u003e\u003c/div\u003e\u003cscript\u003ejQuery(document).ready(function(){jQuery(\u0027.chapters_toggle #open_chapters\u0027).click(function(e){e.preventDefault();jQuery(\u0027.desktop_chapters\u0027).removeAttr(\u0027hidden\u0027).css(\u0027left\u0027, \u00270px\u0027);jQuery(\u0027#open_chapters\u0027).css(\u0027display\u0027, \u0027none\u0027);jQuery(\u0027#close_chapters\u0027).css(\u0027display\u0027, \u0027block\u0027).focus();});jQuery(\u0027.chapters_toggle #close_chapters\u0027).click(function(e){e.preventDefault();jQuery(\u0027.desktop_chapters\u0027).css(\u0027left\u0027, \u0027-480px\u0027).attr(\u0027hidden\u0027, \u0027\u0027);jQuery(\u0027#open_chapters\u0027).css(\u0027display\u0027, \u0027block\u0027);jQuery(\u0027#close_chapters\u0027).css(\u0027display\u0027, \u0027none\u0027);jQuery(\u0027#open_chapters\u0027).focus();});});\u003c/script\u003e\u003c/div\u003e\u003c/div\u003e\u003c/div\u003e\u003c/div\u003e\u003c/div\u003e\u003cdiv class=\u0022elementor-column elementor-col-50 elementor-inner-column elementor-element elementor-element-50ea166 tabs_contents\u0022 data-id=\u002250ea166\u0022 data-element_type=\u0022column\u0022\u003e\u003cdiv class=\u0022elementor-widget-wrap elementor-element-populated\u0022\u003e\u003cdiv class=\u0022elementor-element elementor-element-1e1f2ae market_content_tabs elementor-widget elementor-widget-eael-adv-tabs\u0022 data-id=\u00221e1f2ae\u0022 data-element_type=\u0022widget\u0022 data-widget_type=\u0022eael-adv-tabs.default\u0022\u003e\u003cdiv class=\u0022elementor-widget-container\u0022\u003e\u003cdiv data-scroll-on-click=\u0022no\u0022 data-scroll-speed=\u0022300\u0022 id=\u0022eael-advance-tabs-1e1f2ae\u0022 class=\u0022eael-advance-tabs eael-tabs-horizontal eael-tab-auto-active \u0022 data-tabid=\u00221e1f2ae\u0022\u003e\u003cdiv class=\u0022eael-tabs-nav \u0022\u003e\u003cul class=\u0022eael-tab-inline-icon\u0022 role=\u0022tablist\u0022\u003e\u003cli id=\u0022study\u0022 class=\u0022active-default eael-tab-item-trigger eael-tab-nav-item\u0022 aria-selected=\u0022true\u0022 data-tab=\u00221\u0022 role=\u0022tab\u0022 tabindex=\u00220\u0022 aria-controls=\u0022study-tab\u0022 aria-expanded=\u0022false\u0022\u003e\u003ci class=\u0022far fa-edit\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u003cspan class=\u0022eael-tab-title title-after-icon\u0022\u003eअभ्यास\u003c/span\u003e\u003c/li\u003e\u003cli id=\u0022slides\u0022 class=\u0022 eael-tab-item-trigger eael-tab-nav-item\u0022 aria-selected=\u0022false\u0022 data-tab=\u00222\u0022 role=\u0022tab\u0022 tabindex=\u0022-1\u0022 aria-controls=\u0022slides-tab\u0022 aria-expanded=\u0022false\u0022\u003e\u003ci class=\u0022fas fa-book-open\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u003cspan class=\u0022eael-tab-title title-after-icon\u0022\u003eस्लाईड्स\u003c/span\u003e\u003c/li\u003e\u003cli id=\u0022videos\u0022 class=\u0022 eael-tab-item-trigger eael-tab-nav-item\u0022 aria-selected=\u0022false\u0022 data-tab=\u00223\u0022 role=\u0022tab\u0022 tabindex=\u0022-1\u0022 aria-controls=\u0022videos-tab\u0022 aria-expanded=\u0022false\u0022\u003e\u003ci class=\u0022far fa-eye\u0022\u003e\u003c/i\u003e\u003cspan class=\u0022eael-tab-title title-after-icon\u0022\u003eव्हिडिओ\u003c/span\u003e\u003c/li\u003e\u003c/ul\u003e\u003c/div\u003e\u003cdiv class=\u0022eael-tabs-content\u0022\u003e\u003cdiv id=\u0022study-tab\u0022 class=\u0022clearfix eael-tab-content-item active-default\u0022 data-title-link=\u0022study-tab\u0022\u003e\u003cp\u003e\u003cdiv class=\u0027white\u0027 style=\u0027background:rgb(255, 255, 255); border:solid 0px rgb(255, 255, 255); border-radius:0px; padding:0px 0px 0px 1px;\u0027\u003e\u003cdiv id=\u0027text_slider\u0027 class=\u0027owl-carousel sa_owl_theme owl-pagination-true\u0027 data-slider-id=\u0027text_slider\u0027 style=\u0027visibility: visible;visibility:visible;\u0027\u003e\u003cdiv id=\u0027text_slider_slide01\u0027 class=\u0027sa_hover_container\u0027 data-hash=\u0027Deep-Dive-into-Active-vs-Passive-Mutual-Funds\u0027 style=\u0027padding:4.9% 5%; margin:0px 0%; background-color:rgb(255, 255, 255); min-height:405px; \u0027\u003e\u003ch2 style=\u0022text-align: left\u0022\u003e\u003cstrong\u003e16.1 \u003c/strong\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eॲक्टिव्ह विरुद्ध पॅसिव्ह म्युच्युअल फंडची सखोल माहिती घ्या\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/h2\u003e\u003cp\u003e\u003cimg fetchpriority=\u0022high\u0022 decoding=\u0022async\u0022 class=\u0022aligncenter wp-image-77968 size-full\u0022 src=\u0022https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Active-vs-Passive-Funds-1.png\u0022 alt=\u0022Active vs Passive Funds\u0022 width=\u00221080\u0022 height=\u00221080\u0022 srcset=\u0022https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Active-vs-Passive-Funds-1.png 1080w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Active-vs-Passive-Funds-1-300x300.png 300w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Active-vs-Passive-Funds-1-1024x1024.png 1024w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Active-vs-Passive-Funds-1-150x150.png 150w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Active-vs-Passive-Funds-1-768x768.png 768w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Active-vs-Passive-Funds-1-50x50.png 50w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Active-vs-Passive-Funds-1-100x100.png 100w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Active-vs-Passive-Funds-1-96x96.png 96w\u0022 sizes=\u0022(max-width: 1080px) 100vw, 1080px\u0022 /\u003e\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003eजेव्हा आपण म्युच्युअल फंडबद्दल बोलतो, तेव्हा ॲक्टिव्ह आणि पॅसिव्ह मॅनेजमेंटमधील फरक हा इन्व्हेस्टमेंटमधील सर्वात मूलभूत संकल्पनांपैकी एक आहे. हा फरक समजून घेणे महत्त्वाचे आहे कारण ते तुम्ही घेतलेली रिस्क, तुम्हाला होणारा खर्च आणि तुम्ही अपेक्षित करू शकणाऱ्या रिटर्नवर थेट परिणाम करते. चला वास्तविक जगातील उदाहरणे, संरचित तुलना आणि विश्लेषणात्मक अंतर्दृष्टीसह दोन्ही दृष्टीकोन सखोलपणे पाहूया.\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eॲक्टिव्ह म्युच्युअल फंड - अल्फाची शोध\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003cp\u003eॲक्टिव्ह म्युच्युअल फंड मूलत: एक फंड आहे जिथे मॅनेजर केवळ मॅचिंग मार्केटशी संबंधित नाही. त्याऐवजी, बेंचमार्कवर मात करणे हे ध्येय आहे. फंडाच्या कॅटेगरीनुसार बेंचमार्क निफ्टी 50, एस अँड पी 500 किंवा एमएससीआय इमर्जिंग मार्केट्स इंडेक्स सारखा इंडेक्स असू शकतो. बेंचमार्कवर निर्माण झालेल्या अतिरिक्त रिटर्नला अल्फा म्हणतात.\u003c/p\u003e\u003cp\u003eॲक्टिव्ह मॅनेजर विविध प्रकारच्या धोरणांचा वापर करतात. काही लोक वॅल्यू इन्व्हेस्टिंगवर लक्ष केंद्रित करतात, त्यांच्या अंतर्भूत मूल्यापेक्षा कमी ट्रेडिंग करणाऱ्या कंपन्या ओळखतात. उदाहरणार्थ, 2008 च्या फायनान्शियल संकटादरम्यान, अनेक बँका त्यांच्या बुक व्हॅल्यूच्या काही भागावर ट्रेडिंग करत होते. मूल्य-ओरिएंटेड मॅनेजर ज्यांनी त्या वेळी मजबूत बँक निवडली असेल त्यांनी सेक्टर रिकव्हर झाल्यानंतर लक्षणीय अल्फा निर्माण केला असेल. दुसऱ्या बाजूला, ग्रोथ इन्व्हेस्टिंग कंपन्या वेगाने विस्तार करण्यासाठी नफा पुन्हा इन्व्हेस्ट करतात. 2000 च्या सुरुवातीला ॲमेझॉनचा विचार करा-कमी नफ्या असूनही, त्याच्या पुनर्गुंतवणूक धोरणाने प्रचंड वाढीस चालना दिली, दीर्घकालीन मार्गावर विश्वास ठेवणाऱ्या गुंतवणूकदारांना रिवॉर्ड दिला.\u003c/p\u003e\u003cp\u003eॲक्टिव्ह फंड सेक्टर रोटेशन, मोमेंटम स्ट्रॅटेजी, कॉन्ट्रेरियन बेट्स आणि मॅक्रोइकॉनॉमिक पूर्वानुमान देखील वापरतात. उदाहरणार्थ, वाढत्या इंटरेस्ट रेट्सचा अंदाज घेणारे मॅनेजर फायनान्शियलपेक्षा जास्त असू शकतात आणि रिअल इस्टेट कमी करू शकतात. संधी प्राप्त करण्यासाठी बेंचमार्क मधून माहितीपूर्ण विचलन करण्यात कौशल्य आहे.\u003c/p\u003e\u003cp\u003eतथापि, ॲक्टिव्ह मॅनेजमेंट उच्च खर्च (खर्चाचे गुणोत्तर, संशोधन, ट्रेडिंग शुल्क) आणि उच्च जोखमीसह येते. प्रत्येक मॅनेजर सातत्याने अल्फा निर्माण करण्यात यशस्वी होत नाही. खरं तर, अभ्यास दर्शवितात की दीर्घ कालावधीत, अधिकांश ॲक्टिव्ह फंड खर्चानंतर त्यांच्या बेंचमार्कपेक्षा कमी कामगिरी करतात. यामुळे फंड मॅनेजरची निवड महत्त्वाची ठरते.\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003eपॅसिव्ह म्युच्युअल फंड - Index ट्रॅकिंगची सरळता\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003cp\u003eपॅसिव्ह फंड, ज्याला अनेकदा \u003cstrong\u003eइंडेक्स फंड,\u003c/strong\u003e खूपच वेगळा दृष्टीकोन घेतो. मार्केटवर मात करण्याऐवजी, त्याचा उद्देश बेंचमार्कला मिरर करणे आहे. जर तुम्ही निफ्टी 50 इंडेक्स फंडमध्ये इन्व्हेस्ट केले तर पोर्टफोलिओमध्ये इंडेक्स प्रमाणेच समान 50 कंपन्यांचा समावेश असेल. उद्दिष्ट आउटपरफॉर्म करणे नाही तर त्याची पुनरावृत्ती करणे आहे.\u003c/p\u003e\u003cp\u003eयेथे फायदा कमी खर्च आहे. महाग संशोधन टीम किंवा वारंवार ट्रेडिंगची आवश्यकता नसल्याने, खर्चाचे रेशिओ किमान आहेत. उदाहरणार्थ, भारतातील ॲक्टिव्ह इक्विटी फंड त्याच्या नियमित प्लॅनमध्ये (त्याच्या डायरेक्ट प्लॅनमध्ये जवळपास 0.5-1%) जवळपास 1.5-2% चार्ज करू शकतो, तर निफ्टी 50 index फंडचा डायरेक्ट प्लॅन 0.1-0.2% पर्यंत चार्ज आकारू शकतो. दशकांपासून, या खर्चातील फरक लक्षणीयरित्या एकत्रित होतो.\u003c/p\u003e\u003cp\u003eपॅसिव्ह फंड पारदर्शकता आणि अंदाज देखील प्रदान करतात. तुम्ही इंडेक्स घटकांमध्ये काय गुंतवणूक करीत आहात हे तुम्हाला अचूकपणे माहित आहे. जर निफ्टी 50 एका वर्षात 12% डिलिव्हर करत असेल तर तुमचा फंड 12% च्या जवळ डिलिव्हर करेल, वजा खर्च आणि लहान ट्रॅकिंग त्रुटी. मॅनेजरची स्ट्रॅटेजी यशस्वी होईल की अयशस्वी होईल याबद्दल कोणतीही अनिश्चितता नाही.\u003c/p\u003e\u003cp\u003eडाउनसाईड म्हणजे तुम्ही कधीही मार्केटवर मात करणार नाही. खर्च आणि ट्रॅकिंग त्रुटीमुळे तुमचे रिटर्न जवळपास नेहमीच ट्रेल index थोडाफार असेल. परंतु अनेक इन्व्हेस्टरसाठी, विशेषत: ज्यांना मार्केट कार्यक्षम असल्याचे विश्वास आहे, त्यांच्यासाठी हे ट्रेड-ऑफ स्वीकार्य आहे. खरं तर, प्रसिद्ध इन्व्हेस्टर वॉरन बफेने अनेकदा बहुतांश व्यक्तींसाठी कमी ‐ कॉस्ट index फंडची शिफारस केली आहे, असे म्हणत आहे की ते कालांतराने अधिकांश ॲक्टिव्ह मॅनेजरपेक्षा अधिक कामगिरी करतात.\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eतुलनात्मक विश्लेषण\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003ctable\u003e\u003ctbody\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eपैलू\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eॲक्टिव्ह फंड\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eपॅसिव्ह फंड\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eउद्देश\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eबेंचमार्कवर मात (अल्फा निर्माण करा)\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eबेंचमार्क रिटर्नची पुनरावृत्ती करा\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eखर्च\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eजास्त (≈ 0.5-2.1% बेस खर्चाचा रेशिओ, प्लॅन आणि फंड साईझनुसार)\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eकमी (≈ 0.1-0.5 % खर्चाचा रेशिओ)\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eरिस्क\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eउच्च (मॅनेजर स्किलवर अवलंबून)\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eकेवळ मार्केट रिस्क (कोणतेही फंड नाही ‐ मॅनेजर निवड रिस्क)\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eपारदर्शकता\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eमध्यम (धोरण प्रकटीकरणावर अवलंबून)\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eउच्च (इंडेक्स घटक सार्वजनिक आहेत)\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eपरफॉर्मन्स\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eआऊटपरफॉर्म किंवा अंडरपरफॉर्म करू शकतो\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eसामान्यपणे बेंचमार्कपेक्षा थोडेफार कमी (ट्रॅकिंग फरक)\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eउदाहरण\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eवॅल्यू फंड पिकिंग अंडरवॅल्यूड बँक\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eनिफ्टी 50 इंडेक्स फंड\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003c/tbody\u003e\u003c/table\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003c/div\u003e\u003cdiv id=\u0027text_slider_slide02\u0027 class=\u0027sa_hover_container\u0027 data-hash=\u0027The-Evolution-of-Mutual-Funds\u0027 style=\u0027padding:4.9% 5%; margin:0px 0%; background-color:rgb(255, 255, 255); min-height:405px; \u0027\u003e\u003ch2\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003e16.2 \u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eम्युच्युअल फंडचा विकास\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/h2\u003e\u003cp\u003e\u003cimg decoding=\u0022async\u0022 class=\u0022aligncenter wp-image-77969 size-full\u0022 src=\u0022https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/The-Evolution-of-Mutual-Funds.png\u0022 alt=\u0022The Evolution of Mutual Funds\u0022 width=\u00221080\u0022 height=\u00221080\u0022 srcset=\u0022https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/The-Evolution-of-Mutual-Funds.png 1080w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/The-Evolution-of-Mutual-Funds-300x300.png 300w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/The-Evolution-of-Mutual-Funds-1024x1024.png 1024w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/The-Evolution-of-Mutual-Funds-150x150.png 150w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/The-Evolution-of-Mutual-Funds-768x768.png 768w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/The-Evolution-of-Mutual-Funds-50x50.png 50w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/The-Evolution-of-Mutual-Funds-100x100.png 100w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/The-Evolution-of-Mutual-Funds-96x96.png 96w\u0022 sizes=\u0022(max-width: 1080px) 100vw, 1080px\u0022 /\u003e\u003c/p\u003e\u003cp\u003eम्युच्युअल फंडमध्ये एक आकर्षक रेकॉर्ड आहे जे फायनान्शियल मार्केटचा विकास दर्शविते. सर्वात आधी संकलित इन्व्हेस्टमेंट वाहने 18व्या शतकातील युरोपमध्ये दिसून आली, विशेषत: नेदरलँडमध्ये, जिथे व्यापाऱ्यांनी अनेक उपक्रमांमध्ये रिस्क पसरविण्यासाठी वैविध्यपूर्ण विश्वस्तता निर्माण केली. 19व्या शतकाच्या उत्तरार्धात, UK आणि अमेरिकेत समान संरचना उद्भवल्या, ज्यामुळे सामान्य गुंतवणूकदारांना व्यावसायिक व्यवस्थापनाची उपलब्धता मिळाली.\u003c/p\u003e\u003cp\u003eआधुनिक म्युच्युअल फंड उद्योग 1920s मध्ये अमेरिकेत सुरू झाला, मॅसेच्युसेट्स इन्व्हेस्टर्स ट्रस्ट (1924) ला अनेकदा पहिला ओपन-एंडेड म्युच्युअल फंड म्हणून नमूद केले जाते. \u0022ओपनेंडेड\u0022 ची संकल्पना म्हणजे इन्व्हेस्टर स्टॉक्स प्रमाणे ट्रेड केलेल्या क्लोज्ड फंडच्या विपरीत कधीही नेट ॲसेट वॅल्यू (एनएव्ही) वर युनिट्स खरेदी किंवा रिडीम करू शकतात. अनेक दशकांपासून, US इन्व्हेस्टमेंट कंपनी ॲक्ट 1940 आणि भारताचे SEBI (म्युच्युअल फंड) रेग्युलेशन 1993 आणि 1996 (आता SEBI (म्युच्युअल फंड) रेग्युलेशन, 2026 द्वारे बदलले) यासारख्या नियामक फ्रेमवर्कने इन्व्हेस्टर संरक्षण आणि पारदर्शकतेला आकार दिला.\u003c/p\u003e\u003cp\u003eआज, म्युच्युअल फंड जागतिक स्तरावर मल्टी-ट्रिलियन डॉलर उद्योग तयार करतात, जे इक्विटी आणि डेब्ट फंड पासून ते हायब्रिड्स, ईटीएफ आणि थीमॅटिक स्ट्रॅटेजी पर्यंत सर्वकाही ऑफर करतात. त्यांच्या उत्क्रांतीमुळे व्यापक आर्थिक बदल प्रतिबिंबित होतात: जागतिकीकरण, तंत्रज्ञान आणि वित्त लोकशाही.\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eटेबल: म्युच्युअल फंड रेकॉर्डमधील प्रमुख माईलस्टोन्स\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003ctable\u003e\u003ctbody\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eवर्ष\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eदेश\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eइव्हेंट\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003e1774\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eनेदरलँड्स\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eप्रथम एकत्रित इन्व्हेस्टमेंट ट्रस्ट\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003e1924\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eयूएसए\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eमॅसेच्युसेट्स इन्व्हेस्टर्स ट्रस्ट लाँच\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003e1940\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eयूएसए\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eइन्व्हेस्टमेंट कंपनी कायदा\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003e1963\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eभारत\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eयुनिट ट्रस्ट ऑफ इंडियाची स्थापना\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003e1993\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eभारत\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eSEBI (म्युच्युअल फंड) नियम सुरू; खासगी AMC ला अनुमती आहे\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003e2000s\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eग्लोबल\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eईटीएफ आणि पॅसिव्ह इन्व्हेस्टिंगची वाढ\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003c/tbody\u003e\u003c/table\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003c/div\u003e\u003cdiv id=\u0027text_slider_slide03\u0027 class=\u0027sa_hover_container\u0027 data-hash=\u0027Growth-of-the-Industry-in-India\u0027 style=\u0027padding:4.9% 5%; margin:0px 0%; background-color:rgb(255, 255, 255); min-height:405px; \u0027\u003e\u003ch2 style=\u0022text-align: left\u0022\u003e\u003cstrong\u003e16.3\u003c/strong\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003e भारतातील उद्योगाची वाढ\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/h2\u003e\u003cp\u003e\u003cimg decoding=\u0022async\u0022 class=\u0022aligncenter wp-image-77970 size-full\u0022 src=\u0022https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Growth-of-the-Industry-in-India.png\u0022 alt=\u0022Growth of the Industry in India\u0022 width=\u00221080\u0022 height=\u00221080\u0022 srcset=\u0022https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Growth-of-the-Industry-in-India.png 1080w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Growth-of-the-Industry-in-India-300x300.png 300w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Growth-of-the-Industry-in-India-1024x1024.png 1024w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Growth-of-the-Industry-in-India-150x150.png 150w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Growth-of-the-Industry-in-India-768x768.png 768w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Growth-of-the-Industry-in-India-50x50.png 50w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Growth-of-the-Industry-in-India-100x100.png 100w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Growth-of-the-Industry-in-India-96x96.png 96w\u0022 sizes=\u0022(max-width: 1080px) 100vw, 1080px\u0022 /\u003e\u003c/p\u003e\u003cp\u003eभारताचा म्युच्युअल फंड प्रवास 1963 मध्ये युनिट ट्रस्ट ऑफ इंडिया (यूटीआय) सह सुरू झाला, ज्याने दशकांपासून मार्केटमध्ये प्रभुत्व मिळवले. सार्वजनिक क्षेत्रातील बँका आणि विमाकर्त्यांना 1987 पासून म्युच्युअल फंड सुरू करण्याची परवानगी दिली गेली (SBI म्युच्युअल फंड हे पहिले नॉन ‐ UTI फंड होते), आणि 1993 मध्ये उदारीकरणाने हे क्षेत्र देशांतर्गत आणि परदेशी दोन्ही खासगी कंपन्यांसाठी खुले केले. 2000 पर्यंत, HDFC, ICICI प्रुडेन्शियल आणि SBI म्युच्युअल फंड सारख्या कंपन्या घरगुती नाव बनल्या.\u003c/p\u003e\u003cp\u003eइन्कम ‐ टॅक्स कायदा, 1961 च्या कलम 80C अंतर्गत आणि 1 एप्रिल 2026 पासून इन्कम ‐ टॅक्स कायदा, 2025 च्या कलम 123 अंतर्गत इक्विटी लिंक्ड सेव्हिंग्स स्कीम (ELSS) साठी वाढत्या मध्यम ‐ वर्गाचे इन्कम, जागरूकता मोहिमे आणि टॅक्स प्रोत्साहनांद्वारे (कपात केवळ जुन्या टॅक्स प्रणालीची निवड करणाऱ्यांसाठी उपलब्ध आहे) उद्योगाच्या वाढीला चालना मिळाली. सिस्टीमॅटिक इन्व्हेस्टमेंट प्लॅन्स (SIP) च्या परिचयामुळे रिटेल सहभागामध्ये क्रांती घडली, ज्यामुळे इन्व्हेस्टरला मासिक लहान रक्कम योगदान देण्याची परवानगी मिळते.\u003c/p\u003e\u003cp\u003eसप्टेंबर 2026 पर्यंत, भारताची म्युच्युअल फंड इंडस्ट्री ॲसेट्स अंडर मॅनेजमेंट (एयूएम) सुमारे ₹82.6 लाख कोटी (₹82.6 ट्रिलियन) आहे, ज्यात मासिक SIP प्रवाह जवळपास ₹32,490 कोटी आहे. इक्विटी फंड, डेब्ट फंड आणि हायब्रिड फंड विविध गरजा पूर्ण करतात. टेक्नॉलॉजीने मोबाइल अॅप्स आणि डिजिटल KYC मुळे गुंतवणुकीला अडथळा आणला आहे.\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003c/div\u003e\u003cdiv id=\u0027text_slider_slide04\u0027 class=\u0027sa_hover_container\u0027 data-hash=\u0027Regulatory-Framework\u0027 style=\u0027padding:4.9% 5%; margin:0px 0%; background-color:rgb(255, 255, 255); min-height:405px; \u0027\u003e\u003ch2 style=\u0022text-align: left\u0022\u003e\u003cstrong\u003e16.4. \u003c/strong\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eनियामक फ्रेमवर्क\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/h2\u003e\u003cp\u003e\u003cimg loading=\u0022lazy\u0022 decoding=\u0022async\u0022 class=\u0022aligncenter wp-image-77971 size-full\u0022 src=\u0022https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Regulatory-Framework.png\u0022 alt=\u0022Regulatory Framework\u0022 width=\u00221080\u0022 height=\u00221080\u0022 srcset=\u0022https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Regulatory-Framework.png 1080w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Regulatory-Framework-300x300.png 300w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Regulatory-Framework-1024x1024.png 1024w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Regulatory-Framework-150x150.png 150w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Regulatory-Framework-768x768.png 768w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Regulatory-Framework-50x50.png 50w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Regulatory-Framework-100x100.png 100w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Regulatory-Framework-96x96.png 96w\u0022 sizes=\u0022(max-width: 1080px) 100vw, 1080px\u0022 /\u003e\u003c/p\u003e\u003cp\u003eम्युच्युअल फंड इन्व्हेस्टरचे संरक्षण करण्यासाठी कठोर कायद्यांतर्गत कार्यरत आहेत. भारतात सिक्युरिटीज अँड एक्स्चेंज बोर्ड ऑफ इंडिया (SEBI) द्वारे प्रकटीकरण, रिस्क व्यवस्थापन आणि फंड वर्गीकरण संबंधी नियम निश्चित केले जातात. जागतिक स्तरावर समान संस्था अस्तित्वात आहेत: यूएसमध्ये एसईसी, यूकेमध्ये एफसीए.\u003c/p\u003e\u003cp\u003eप्रमुख नियमांमध्ये समाविष्ट आहे:\u003c/p\u003e\u003cul\u003e\u003cli\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eपारदर्शकता: \u003c/b\u003e\u003c/strong\u003eफंडने नियमितपणे पोर्टफोलिओ होल्डिंग्स उघड करणे आवश्यक आहे.\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eवर्गीकरण: \u003c/b\u003e\u003c/strong\u003eइक्विटी, डेब्ट, हायब्रिड, लाईफ सायकल आणि इतर स्कीम (इंडेक्स फंड, ईटीएफ, फंड ऑफ फंड) स्पष्टपणे परिभाषित केल्या आहेत. सेबीचे 2017 श्रेणीकरण फ्रेमवर्क फेब्रुवारी 2026 मध्ये सुधारित करण्यात आले: सोल्यूशन ‐ ओरिएंटेड कॅटेगरी (रिटायरमेंट आणि चिल्ड्रन्स फंड) बंद करण्यात आले, लाईफ सायकल फंड जोडले गेले, सेक्टोरल आणि थीमॅटिक फंड स्वतंत्र स्कीम प्रकार बनले आणि इंडेक्स फंड आणि ईटीएफ त्यांनी ट्रॅक केलेल्या इंडेक्सच्या सिक्युरिटीजमध्ये त्यांच्या ॲसेटपैकी किमान 95% ठेवणे आवश्यक आहे.\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eखर्च रेशिओ कॅप्स:  \u003c/b\u003e\u003c/strong\u003eसेबी किती एएमसी शुल्क आकारू शकतात ते मर्यादित करते. 1 एप्रिल 2026 पासून, कॅप \u0027बेस एक्स्पेन्स रेशिओ\u0027 वर लागू होते, GST आणि एसटीटी सारख्या वैधानिक आकारणी स्वतंत्रपणे उघड केल्या जातात.\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eइन्व्हेस्टर प्रोटेक्शन: \u003c/b\u003e\u003c/strong\u003eचुकीचे विक्री, जाहिरात आणि तक्रार निवारण संबंधी नियम.\u003c/li\u003e\u003c/ul\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eटेबल: नियामक तुलना\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003ctable\u003e\u003ctbody\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eपैलू\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eभारत (SEBI)\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eयूएसए (सेकंद)\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eखर्च रेशिओ कॅप\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eहोय\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eकोणतीही कठोर मर्यादा नाही\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eपोर्टफोलिओ डिस्क्लोजर\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eमासिक (डेब्ट स्कीमसाठी फोर्थनाइटली)\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eतिमाही\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eफंड वर्गीकरण\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eप्रमाणित\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eफ्लेक्सिबल\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eगुंतवणुकदार तक्रार\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eस्कोअर आणि स्मार्ट ODR प्लॅटफॉर्म\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eएसईसी तक्रार सिस्टीम\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003c/tbody\u003e\u003c/table\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003c/div\u003e\u003cdiv id=\u0027text_slider_slide05\u0027 class=\u0027sa_hover_container\u0027 data-hash=\u0027Types-of-Mutual-Funds\u0027 style=\u0027padding:4.9% 5%; margin:0px 0%; background-color:rgb(255, 255, 255); min-height:405px; \u0027\u003e\u003ch2 style=\u0022text-align: left\u0022\u003e16.5 \u003cstrong\u003e\u003cb\u003eम्युच्युअल फंडचे प्रकार\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/h2\u003e\u003cp\u003e\u003cimg loading=\u0022lazy\u0022 decoding=\u0022async\u0022 class=\u0022aligncenter wp-image-77972 size-full\u0022 src=\u0022https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Types-of-Mutual-Funds.png\u0022 alt=\u0022Types of Mutual Funds\u0022 width=\u00221080\u0022 height=\u00221080\u0022 srcset=\u0022https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Types-of-Mutual-Funds.png 1080w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Types-of-Mutual-Funds-300x300.png 300w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Types-of-Mutual-Funds-1024x1024.png 1024w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Types-of-Mutual-Funds-150x150.png 150w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Types-of-Mutual-Funds-768x768.png 768w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Types-of-Mutual-Funds-50x50.png 50w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Types-of-Mutual-Funds-100x100.png 100w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Types-of-Mutual-Funds-96x96.png 96w\u0022 sizes=\u0022(max-width: 1080px) 100vw, 1080px\u0022 /\u003e\u003c/p\u003e\u003cp\u003eम्युच्युअल फंड एकाधिक प्रकारे वर्गीकृत केले जाऊ शकतात:\u003c/p\u003e\u003cul\u003e\u003cli\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eइक्विटी फंड: \u003c/b\u003e\u003c/strong\u003eस्टॉकमध्ये इन्व्हेस्ट करा; जास्त रिस्क, जास्त रिटर्नची क्षमता.\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eडेब्ट फंड: \u003c/b\u003e\u003c/strong\u003eबाँड्समध्ये इन्व्हेस्ट; कमी रिस्क, स्थिर इन्कम.\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eहायब्रिड फंड: \u003c/b\u003e\u003c/strong\u003eइक्विटी आणि डेब्टचे मिश्रण.\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eइंडेक्स फंड/ईटीएफ: \u003c/b\u003e\u003c/strong\u003eपॅसिव्ह फंड ट्रॅकिंग बेंचमार्क.\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eसेक्टर/थीमॅटिक फंड: \u003c/b\u003e\u003c/strong\u003eIT, फार्मा किंवा ESG सारख्या उद्योगांवर लक्ष केंद्रित.\u003c/li\u003e\u003c/ul\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eटेबल: फंड प्रकार आणि रिस्क प्रोफाईल\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003ctable\u003e\u003ctbody\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eफंड प्रकार\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eउदाहरण\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eरिस्क\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eरिटर्नची क्षमता\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eइक्विटी\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eलार्ज कॅप फंड\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eउच्च\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eउच्च\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eकर्ज\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eलिक्विड फंड\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eकमी\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eकमी\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eहायब्रिड\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eसंतुलित फायदे\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eमध्यम\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eमध्यम\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eइंडेक्स\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eनिफ्टी 50 इंडेक्स फंड\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eमार्केट रिस्क\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eबेंचमार्क रिटर्न\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eसेक्टर\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eफार्मा फंड\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eकॉन्सन्ट्रेटेड रिस्क\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eपरिवर्तनीय\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003c/tbody\u003e\u003c/table\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003c/div\u003e\u003cdiv id=\u0027text_slider_slide06\u0027 class=\u0027sa_hover_container\u0027 data-hash=\u0027Role-of-Fund-Managers\u0027 style=\u0027padding:4.9% 5%; margin:0px 0%; background-color:rgb(255, 255, 255); min-height:405px; \u0027\u003e\u003ch2 style=\u0022text-align: left\u0022\u003e\u003cstrong\u003e16.6 \u003c/strong\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eफंड मॅनेजरची भूमिका\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/h2\u003e\u003cp\u003e\u003cimg loading=\u0022lazy\u0022 decoding=\u0022async\u0022 class=\u0022aligncenter wp-image-77973 size-full\u0022 src=\u0022https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Role-of-Fund-Managers.png\u0022 alt=\u0022Role of Fund Managers\u0022 width=\u00221080\u0022 height=\u00221080\u0022 srcset=\u0022https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Role-of-Fund-Managers.png 1080w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Role-of-Fund-Managers-300x300.png 300w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Role-of-Fund-Managers-1024x1024.png 1024w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Role-of-Fund-Managers-150x150.png 150w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Role-of-Fund-Managers-768x768.png 768w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Role-of-Fund-Managers-50x50.png 50w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Role-of-Fund-Managers-100x100.png 100w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Role-of-Fund-Managers-96x96.png 96w\u0022 sizes=\u0022(max-width: 1080px) 100vw, 1080px\u0022 /\u003e\u003c/p\u003e\u003cp\u003eफंड मॅनेजर हे ॲक्टिव्ह फंडचे आर्किटेक्ट्स आहेत. त्यांच्या भूमिकेत समाविष्ट आहे:\u003c/p\u003e\u003cul\u003e\u003cli\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eस्टॉक निवड: \u003c/b\u003e\u003c/strong\u003eकमी मूल्याच्या किंवा उच्च-वाढीच्या कंपन्यांना ओळखणे.\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eॲसेट वाटप: \u003c/b\u003e\u003c/strong\u003eइक्विटी, डेब्ट आणि कॅश बॅलन्सिंग.\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eरिस्क मॅनेजमेंट: \u003c/b\u003e\u003c/strong\u003eबाजारातील मंदीपासून बचाव.\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eपरफॉर्मन्स मॉनिटरिंग: \u003c/b\u003e\u003c/strong\u003eउद्दिष्टांशी जुळणारे रिटर्न सुनिश्चित करणे.\u003c/li\u003e\u003c/ul\u003e\u003cp\u003eउदाहरणार्थ, वॅल्यू फंड चालवणारे मॅनेजर रिकव्हरी फेज दरम्यान पीएसयू बँकांना ओव्हरवेट करू शकतात, तर ग्रोथ मॅनेजर जलद ‐ वाढत्या टेक्नॉलॉजी कंपन्यांवर लक्ष केंद्रित करू शकतात. त्यांचे निर्णय थेट अल्फा निर्मितीवर परिणाम करतात.\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003c/div\u003e\u003cdiv id=\u0027text_slider_slide07\u0027 class=\u0027sa_hover_container\u0027 data-hash=\u0027Costs-and-Expense-Ratios\u0027 style=\u0027padding:4.9% 5%; margin:0px 0%; background-color:rgb(255, 255, 255); min-height:405px; \u0027\u003e\u003ch2 style=\u0022text-align: left\u0022\u003e\u003cstrong\u003e16.7 \u003c/strong\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eखर्च आणि खर्चाचे रेशिओ\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/h2\u003e\u003cp\u003e\u003cimg loading=\u0022lazy\u0022 decoding=\u0022async\u0022 class=\u0022aligncenter wp-image-77974 size-full\u0022 src=\u0022https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Costs-and-Expense-Ratio.png\u0022 alt=\u0022Costs and Expense Ratio\u0022 width=\u00221080\u0022 height=\u00221080\u0022 srcset=\u0022https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Costs-and-Expense-Ratio.png 1080w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Costs-and-Expense-Ratio-300x300.png 300w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Costs-and-Expense-Ratio-1024x1024.png 1024w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Costs-and-Expense-Ratio-150x150.png 150w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Costs-and-Expense-Ratio-768x768.png 768w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Costs-and-Expense-Ratio-50x50.png 50w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Costs-and-Expense-Ratio-100x100.png 100w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Costs-and-Expense-Ratio-96x96.png 96w\u0022 sizes=\u0022(max-width: 1080px) 100vw, 1080px\u0022 /\u003e\u003c/p\u003e\u003cp\u003eप्रत्येक म्युच्युअल फंडमध्ये खर्च-मॅनेजमेंट फी, प्रशासकीय खर्च आणि वितरण शुल्क आहे. हे म्हणून व्यक्त केले जातात \u003cstrong\u003e\u003cb\u003eखर्चाचा रेशिओ\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e.\u003c/p\u003e\u003cul\u003e\u003cli\u003e\u003cstrong\u003eॲक्टिव्ह फंड:\u003c/strong\u003e जवळपास 0.5-1% (डायरेक्ट प्लॅन्स) ते 1.5-2.1% (रेग्युलर प्लॅन्स) वार्षिक, GST आणि इतर वैधानिक आकारणी वगळून, जे एप्रिल 2026 पासून स्वतंत्रपणे आकारले गेले आहेत.\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003cstrong\u003eपॅसिव्ह फंड:\u003c/strong\u003e जवळपास 0.1-0.5 %.\u003c/li\u003e\u003c/ul\u003e\u003cp\u003eदशकांपासून, लहान फरक देखील लक्षणीयरित्या एकत्रित होतात. उदाहरणार्थ, 2% खर्चाच्या गुणोत्तरासह 12% रिटर्नवर 20 वर्षांसाठी ₹10 लाख इन्व्हेस्ट केले, जे 0.2% खर्चाच्या गुणोत्तरासह समान इन्व्हेस्टमेंटपेक्षा खूपच कमी आहे: जवळपास ₹67 लाख (10% निव्वळ रिटर्नवर) वर्सिज ₹93 लाख (11.8% वर), जवळपास ₹26 लाखांचे अंतर.\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003c/div\u003e\u003cdiv id=\u0027text_slider_slide08\u0027 class=\u0027sa_hover_container\u0027 data-hash=\u0027Investor-Perspective\u0027 style=\u0027padding:4.9% 5%; margin:0px 0%; background-color:rgb(255, 255, 255); min-height:405px; \u0027\u003e\u003ch2 style=\u0022text-align: left\u0022\u003e\u003cstrong\u003e16.8 \u003c/strong\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eइन्व्हेस्टरचा दृष्टीकोन\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/h2\u003e\u003cp\u003e\u003cimg loading=\u0022lazy\u0022 decoding=\u0022async\u0022 class=\u0022aligncenter wp-image-77975 size-full\u0022 src=\u0022https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Investor-Perspective.png\u0022 alt=\u0022Investor Perspective\u0022 width=\u00221080\u0022 height=\u00221080\u0022 srcset=\u0022https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Investor-Perspective.png 1080w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Investor-Perspective-300x300.png 300w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Investor-Perspective-1024x1024.png 1024w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Investor-Perspective-150x150.png 150w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Investor-Perspective-768x768.png 768w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Investor-Perspective-50x50.png 50w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Investor-Perspective-100x100.png 100w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Investor-Perspective-96x96.png 96w\u0022 sizes=\u0022(max-width: 1080px) 100vw, 1080px\u0022 /\u003e\u003c/p\u003e\u003cp\u003eइन्व्हेस्टरच्या दृष्टीकोनातून, ॲक्टिव्ह आणि पॅसिव्ह फंड दरम्यानची निवड यावर अवलंबून असते:\u003c/p\u003e\u003cul\u003e\u003cli\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eरिस्क क्षमता:\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003eआक्रमक गुंतवणूकदार ॲक्टिव्ह फंडला प्राधान्य देऊ शकतात.\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eखर्चाची संवेदनशीलता:\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003eपॅसिव्ह फंड किफायतशीर गुंतवणूकदारांसाठी अनुरुप असतात.\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eमार्केट कार्यक्षमतेवर विश्वास:\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003eजर तुम्हाला वाटत असेल की मार्केट कार्यक्षम आहे, तर पॅसिव्ह चांगले आहे.\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eटाइम हॉरिझॉन:\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003eदीर्घकालीन गुंतवणूकदारांना अनेकदा इंडेक्स फंडमधील एसआयपीचा लाभ मिळतो.\u003c/li\u003e\u003c/ul\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eटेबल: इन्व्हेस्टर प्रोफाईल्स आणि योग्य फंड\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003ctable\u003e\u003ctbody\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eइन्व्हेस्टर प्रकार\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eयोग्य फंड\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eकन्झर्वेटिव्ह\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eडेब्ट/लिक्विड फंड\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eमध्यम\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eहायब्रिड फंड\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eआक्रमक\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eॲक्टिव्ह इक्विटी फंड\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eकिफायतशीर\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eइंडेक्स फंड\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eथीमॅटिक बेसिव्हर\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eसेक्टर फंड\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003c/tbody\u003e\u003c/table\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003c/div\u003e\u003c/div\u003e\u003c/div\u003e\u003cscript type=\u0027text/javascript\u0027\u003ejQuery(document).ready(function()  {jQuery(\u0027#text_slider\u0027).owlCarousel({items  :  1,smartSpeed  :  400,autoplay  :  false,autoplayHoverPause  :  false,smartSpeed  :  400,fluidSpeed  :  400,autoplaySpeed  :  400,navSpeed  :  400,dotsSpeed  :  400,dotsEach  :  1,loop  :  false,nav  :  true,navText  :  [\u0027Previous\u0027,\u0027Next\u0027],dots  :  true,responsiveRefreshRate  :  200,slideBy  :  1,mergeFit  :  true,autoHeight  :  true,mouseDrag  :  false,touchDrag  :  true});jQuery(\u0027#text_slider\u0027).css(\u0027visibility\u0027, \u0027visible\u0027);var  owl_goto  =  jQuery(\u0027#text_slider\u0027);jQuery(\u0027.text_slider_goto1\u0027).click(function(event){owl_goto.trigger(\u0027to.owl.carousel\u0027,  0);});jQuery(\u0027.text_slider_goto2\u0027).click(function(event){owl_goto.trigger(\u0027to.owl.carousel\u0027,  1);});jQuery(\u0027.text_slider_goto3\u0027).click(function(event){owl_goto.trigger(\u0027to.owl.carousel\u0027,  2);});jQuery(\u0027.text_slider_goto4\u0027).click(function(event){owl_goto.trigger(\u0027to.owl.carousel\u0027,  3);});jQuery(\u0027.text_slider_goto5\u0027).click(function(event){owl_goto.trigger(\u0027to.owl.carousel\u0027,  4);});jQuery(\u0027.text_slider_goto6\u0027).click(function(event){owl_goto.trigger(\u0027to.owl.carousel\u0027,  5);});jQuery(\u0027.text_slider_goto7\u0027).click(function(event){owl_goto.trigger(\u0027to.owl.carousel\u0027,  6);});jQuery(\u0027.text_slider_goto8\u0027).click(function(event){owl_goto.trigger(\u0027to.owl.carousel\u0027,  7);});var  resize_77908  =  jQuery(\u0027.owl-carousel\u0027);resize_77908.on(\u0027initialized.owl.carousel\u0027,  function(e)  {if  (typeof(Event)  === \u0027function\u0027)  {window.dispatchEvent(new  Event(\u0027resize\u0027));}  else  {var  evt  =  window.document.createEvent(\u0027UIEvents\u0027);evt.initUIEvent(\u0027resize\u0027,  true,  false,  window,  0);window.dispatchEvent(evt);}});});\u003c/script\u003e\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u003c/p\u003e\u003c/div\u003e\u003cdiv id=\u0022slides-tab\u0022 class=\u0022clearfix eael-tab-content-item \u0022 data-title-link=\u0022slides-tab\u0022\u003e\u003cp\u003e\u003cdiv class=\u0027white\u0027 style=\u0027background:rgb(255, 255, 255); border:solid 0px rgb(255, 255, 255); border-radius:0px; padding:0px 0px 0px 1px;\u0027\u003e\u003cdiv id=\u0027text_slider\u0027 class=\u0027owl-carousel sa_owl_theme owl-pagination-true\u0027 data-slider-id=\u0027text_slider\u0027 style=\u0027visibility: visible;visibility:visible;\u0027\u003e\u003cdiv id=\u0027text_slider_slide01\u0027 class=\u0027sa_hover_container\u0027 data-hash=\u0027Deep-Dive-into-Active-vs-Passive-Mutual-Funds\u0027 style=\u0027padding:4.9% 5%; margin:0px 0%; background-color:rgb(255, 255, 255); min-height:405px; \u0027\u003e\u003ch2 style=\u0022text-align: left\u0022\u003e\u003cstrong\u003e16.1 \u003c/strong\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eॲक्टिव्ह विरुद्ध पॅसिव्ह म्युच्युअल फंडची सखोल माहिती घ्या\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/h2\u003e\u003cp\u003e\u003cimg fetchpriority=\u0022high\u0022 decoding=\u0022async\u0022 class=\u0022aligncenter wp-image-77968 size-full\u0022 src=\u0022https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Active-vs-Passive-Funds-1.png\u0022 alt=\u0022Active vs Passive Funds\u0022 width=\u00221080\u0022 height=\u00221080\u0022 srcset=\u0022https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Active-vs-Passive-Funds-1.png 1080w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Active-vs-Passive-Funds-1-300x300.png 300w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Active-vs-Passive-Funds-1-1024x1024.png 1024w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Active-vs-Passive-Funds-1-150x150.png 150w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Active-vs-Passive-Funds-1-768x768.png 768w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Active-vs-Passive-Funds-1-50x50.png 50w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Active-vs-Passive-Funds-1-100x100.png 100w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Active-vs-Passive-Funds-1-96x96.png 96w\u0022 sizes=\u0022(max-width: 1080px) 100vw, 1080px\u0022 /\u003e\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003eजेव्हा आपण म्युच्युअल फंडबद्दल बोलतो, तेव्हा ॲक्टिव्ह आणि पॅसिव्ह मॅनेजमेंटमधील फरक हा इन्व्हेस्टमेंटमधील सर्वात मूलभूत संकल्पनांपैकी एक आहे. हा फरक समजून घेणे महत्त्वाचे आहे कारण ते तुम्ही घेतलेली रिस्क, तुम्हाला होणारा खर्च आणि तुम्ही अपेक्षित करू शकणाऱ्या रिटर्नवर थेट परिणाम करते. चला वास्तविक जगातील उदाहरणे, संरचित तुलना आणि विश्लेषणात्मक अंतर्दृष्टीसह दोन्ही दृष्टीकोन सखोलपणे पाहूया.\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eॲक्टिव्ह म्युच्युअल फंड - अल्फाची शोध\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003cp\u003eॲक्टिव्ह म्युच्युअल फंड मूलत: एक फंड आहे जिथे मॅनेजर केवळ मॅचिंग मार्केटशी संबंधित नाही. त्याऐवजी, बेंचमार्कवर मात करणे हे ध्येय आहे. फंडाच्या कॅटेगरीनुसार बेंचमार्क निफ्टी 50, एस अँड पी 500 किंवा एमएससीआय इमर्जिंग मार्केट्स इंडेक्स सारखा इंडेक्स असू शकतो. बेंचमार्कवर निर्माण झालेल्या अतिरिक्त रिटर्नला अल्फा म्हणतात.\u003c/p\u003e\u003cp\u003eॲक्टिव्ह मॅनेजर विविध प्रकारच्या धोरणांचा वापर करतात. काही लोक वॅल्यू इन्व्हेस्टिंगवर लक्ष केंद्रित करतात, त्यांच्या अंतर्भूत मूल्यापेक्षा कमी ट्रेडिंग करणाऱ्या कंपन्या ओळखतात. उदाहरणार्थ, 2008 च्या फायनान्शियल संकटादरम्यान, अनेक बँका त्यांच्या बुक व्हॅल्यूच्या काही भागावर ट्रेडिंग करत होते. मूल्य-ओरिएंटेड मॅनेजर ज्यांनी त्या वेळी मजबूत बँक निवडली असेल त्यांनी सेक्टर रिकव्हर झाल्यानंतर लक्षणीय अल्फा निर्माण केला असेल. दुसऱ्या बाजूला, ग्रोथ इन्व्हेस्टिंग कंपन्या वेगाने विस्तार करण्यासाठी नफा पुन्हा इन्व्हेस्ट करतात. 2000 च्या सुरुवातीला ॲमेझॉनचा विचार करा-कमी नफ्या असूनही, त्याच्या पुनर्गुंतवणूक धोरणाने प्रचंड वाढीस चालना दिली, दीर्घकालीन मार्गावर विश्वास ठेवणाऱ्या गुंतवणूकदारांना रिवॉर्ड दिला.\u003c/p\u003e\u003cp\u003eॲक्टिव्ह फंड सेक्टर रोटेशन, मोमेंटम स्ट्रॅटेजी, कॉन्ट्रेरियन बेट्स आणि मॅक्रोइकॉनॉमिक पूर्वानुमान देखील वापरतात. उदाहरणार्थ, वाढत्या इंटरेस्ट रेट्सचा अंदाज घेणारे मॅनेजर फायनान्शियलपेक्षा जास्त असू शकतात आणि रिअल इस्टेट कमी करू शकतात. संधी प्राप्त करण्यासाठी बेंचमार्क मधून माहितीपूर्ण विचलन करण्यात कौशल्य आहे.\u003c/p\u003e\u003cp\u003eतथापि, ॲक्टिव्ह मॅनेजमेंट उच्च खर्च (खर्चाचे गुणोत्तर, संशोधन, ट्रेडिंग शुल्क) आणि उच्च जोखमीसह येते. प्रत्येक मॅनेजर सातत्याने अल्फा निर्माण करण्यात यशस्वी होत नाही. खरं तर, अभ्यास दर्शवितात की दीर्घ कालावधीत, अधिकांश ॲक्टिव्ह फंड खर्चानंतर त्यांच्या बेंचमार्कपेक्षा कमी कामगिरी करतात. यामुळे फंड मॅनेजरची निवड महत्त्वाची ठरते.\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003eपॅसिव्ह म्युच्युअल फंड - Index ट्रॅकिंगची सरळता\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003cp\u003eपॅसिव्ह फंड, ज्याला अनेकदा \u003cstrong\u003eइंडेक्स फंड,\u003c/strong\u003e खूपच वेगळा दृष्टीकोन घेतो. मार्केटवर मात करण्याऐवजी, त्याचा उद्देश बेंचमार्कला मिरर करणे आहे. जर तुम्ही निफ्टी 50 इंडेक्स फंडमध्ये इन्व्हेस्ट केले तर पोर्टफोलिओमध्ये इंडेक्स प्रमाणेच समान 50 कंपन्यांचा समावेश असेल. उद्दिष्ट आउटपरफॉर्म करणे नाही तर त्याची पुनरावृत्ती करणे आहे.\u003c/p\u003e\u003cp\u003eयेथे फायदा कमी खर्च आहे. महाग संशोधन टीम किंवा वारंवार ट्रेडिंगची आवश्यकता नसल्याने, खर्चाचे रेशिओ किमान आहेत. उदाहरणार्थ, भारतातील ॲक्टिव्ह इक्विटी फंड त्याच्या नियमित प्लॅनमध्ये (त्याच्या डायरेक्ट प्लॅनमध्ये जवळपास 0.5-1%) जवळपास 1.5-2% चार्ज करू शकतो, तर निफ्टी 50 index फंडचा डायरेक्ट प्लॅन 0.1-0.2% पर्यंत चार्ज आकारू शकतो. दशकांपासून, या खर्चातील फरक लक्षणीयरित्या एकत्रित होतो.\u003c/p\u003e\u003cp\u003eपॅसिव्ह फंड पारदर्शकता आणि अंदाज देखील प्रदान करतात. तुम्ही इंडेक्स घटकांमध्ये काय गुंतवणूक करीत आहात हे तुम्हाला अचूकपणे माहित आहे. जर निफ्टी 50 एका वर्षात 12% डिलिव्हर करत असेल तर तुमचा फंड 12% च्या जवळ डिलिव्हर करेल, वजा खर्च आणि लहान ट्रॅकिंग त्रुटी. मॅनेजरची स्ट्रॅटेजी यशस्वी होईल की अयशस्वी होईल याबद्दल कोणतीही अनिश्चितता नाही.\u003c/p\u003e\u003cp\u003eडाउनसाईड म्हणजे तुम्ही कधीही मार्केटवर मात करणार नाही. खर्च आणि ट्रॅकिंग त्रुटीमुळे तुमचे रिटर्न जवळपास नेहमीच ट्रेल index थोडाफार असेल. परंतु अनेक इन्व्हेस्टरसाठी, विशेषत: ज्यांना मार्केट कार्यक्षम असल्याचे विश्वास आहे, त्यांच्यासाठी हे ट्रेड-ऑफ स्वीकार्य आहे. खरं तर, प्रसिद्ध इन्व्हेस्टर वॉरन बफेने अनेकदा बहुतांश व्यक्तींसाठी कमी ‐ कॉस्ट index फंडची शिफारस केली आहे, असे म्हणत आहे की ते कालांतराने अधिकांश ॲक्टिव्ह मॅनेजरपेक्षा अधिक कामगिरी करतात.\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eतुलनात्मक विश्लेषण\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003ctable\u003e\u003ctbody\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eपैलू\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eॲक्टिव्ह फंड\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eपॅसिव्ह फंड\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eउद्देश\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eबेंचमार्कवर मात (अल्फा निर्माण करा)\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eबेंचमार्क रिटर्नची पुनरावृत्ती करा\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eखर्च\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eजास्त (≈ 0.5-2.1% बेस खर्चाचा रेशिओ, प्लॅन आणि फंड साईझनुसार)\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eकमी (≈ 0.1-0.5 % खर्चाचा रेशिओ)\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eरिस्क\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eउच्च (मॅनेजर स्किलवर अवलंबून)\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eकेवळ मार्केट रिस्क (कोणतेही फंड नाही ‐ मॅनेजर निवड रिस्क)\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eपारदर्शकता\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eमध्यम (धोरण प्रकटीकरणावर अवलंबून)\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eउच्च (इंडेक्स घटक सार्वजनिक आहेत)\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eपरफॉर्मन्स\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eआऊटपरफॉर्म किंवा अंडरपरफॉर्म करू शकतो\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eसामान्यपणे बेंचमार्कपेक्षा थोडेफार कमी (ट्रॅकिंग फरक)\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eउदाहरण\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eवॅल्यू फंड पिकिंग अंडरवॅल्यूड बँक\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eनिफ्टी 50 इंडेक्स फंड\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003c/tbody\u003e\u003c/table\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003c/div\u003e\u003cdiv id=\u0027text_slider_slide02\u0027 class=\u0027sa_hover_container\u0027 data-hash=\u0027The-Evolution-of-Mutual-Funds\u0027 style=\u0027padding:4.9% 5%; margin:0px 0%; background-color:rgb(255, 255, 255); min-height:405px; \u0027\u003e\u003ch2\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003e16.2 \u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eम्युच्युअल फंडचा विकास\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/h2\u003e\u003cp\u003e\u003cimg decoding=\u0022async\u0022 class=\u0022aligncenter wp-image-77969 size-full\u0022 src=\u0022https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/The-Evolution-of-Mutual-Funds.png\u0022 alt=\u0022The Evolution of Mutual Funds\u0022 width=\u00221080\u0022 height=\u00221080\u0022 srcset=\u0022https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/The-Evolution-of-Mutual-Funds.png 1080w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/The-Evolution-of-Mutual-Funds-300x300.png 300w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/The-Evolution-of-Mutual-Funds-1024x1024.png 1024w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/The-Evolution-of-Mutual-Funds-150x150.png 150w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/The-Evolution-of-Mutual-Funds-768x768.png 768w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/The-Evolution-of-Mutual-Funds-50x50.png 50w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/The-Evolution-of-Mutual-Funds-100x100.png 100w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/The-Evolution-of-Mutual-Funds-96x96.png 96w\u0022 sizes=\u0022(max-width: 1080px) 100vw, 1080px\u0022 /\u003e\u003c/p\u003e\u003cp\u003eम्युच्युअल फंडमध्ये एक आकर्षक रेकॉर्ड आहे जे फायनान्शियल मार्केटचा विकास दर्शविते. सर्वात आधी संकलित इन्व्हेस्टमेंट वाहने 18व्या शतकातील युरोपमध्ये दिसून आली, विशेषत: नेदरलँडमध्ये, जिथे व्यापाऱ्यांनी अनेक उपक्रमांमध्ये रिस्क पसरविण्यासाठी वैविध्यपूर्ण विश्वस्तता निर्माण केली. 19व्या शतकाच्या उत्तरार्धात, UK आणि अमेरिकेत समान संरचना उद्भवल्या, ज्यामुळे सामान्य गुंतवणूकदारांना व्यावसायिक व्यवस्थापनाची उपलब्धता मिळाली.\u003c/p\u003e\u003cp\u003eआधुनिक म्युच्युअल फंड उद्योग 1920s मध्ये अमेरिकेत सुरू झाला, मॅसेच्युसेट्स इन्व्हेस्टर्स ट्रस्ट (1924) ला अनेकदा पहिला ओपन-एंडेड म्युच्युअल फंड म्हणून नमूद केले जाते. \u0022ओपनेंडेड\u0022 ची संकल्पना म्हणजे इन्व्हेस्टर स्टॉक्स प्रमाणे ट्रेड केलेल्या क्लोज्ड फंडच्या विपरीत कधीही नेट ॲसेट वॅल्यू (एनएव्ही) वर युनिट्स खरेदी किंवा रिडीम करू शकतात. अनेक दशकांपासून, US इन्व्हेस्टमेंट कंपनी ॲक्ट 1940 आणि भारताचे SEBI (म्युच्युअल फंड) रेग्युलेशन 1993 आणि 1996 (आता SEBI (म्युच्युअल फंड) रेग्युलेशन, 2026 द्वारे बदलले) यासारख्या नियामक फ्रेमवर्कने इन्व्हेस्टर संरक्षण आणि पारदर्शकतेला आकार दिला.\u003c/p\u003e\u003cp\u003eआज, म्युच्युअल फंड जागतिक स्तरावर मल्टी-ट्रिलियन डॉलर उद्योग तयार करतात, जे इक्विटी आणि डेब्ट फंड पासून ते हायब्रिड्स, ईटीएफ आणि थीमॅटिक स्ट्रॅटेजी पर्यंत सर्वकाही ऑफर करतात. त्यांच्या उत्क्रांतीमुळे व्यापक आर्थिक बदल प्रतिबिंबित होतात: जागतिकीकरण, तंत्रज्ञान आणि वित्त लोकशाही.\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eटेबल: म्युच्युअल फंड रेकॉर्डमधील प्रमुख माईलस्टोन्स\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003ctable\u003e\u003ctbody\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eवर्ष\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eदेश\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eइव्हेंट\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003e1774\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eनेदरलँड्स\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eप्रथम एकत्रित इन्व्हेस्टमेंट ट्रस्ट\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003e1924\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eयूएसए\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eमॅसेच्युसेट्स इन्व्हेस्टर्स ट्रस्ट लाँच\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003e1940\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eयूएसए\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eइन्व्हेस्टमेंट कंपनी कायदा\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003e1963\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eभारत\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eयुनिट ट्रस्ट ऑफ इंडियाची स्थापना\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003e1993\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eभारत\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eSEBI (म्युच्युअल फंड) नियम सुरू; खासगी AMC ला अनुमती आहे\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003e2000s\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eग्लोबल\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eईटीएफ आणि पॅसिव्ह इन्व्हेस्टिंगची वाढ\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003c/tbody\u003e\u003c/table\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003c/div\u003e\u003cdiv id=\u0027text_slider_slide03\u0027 class=\u0027sa_hover_container\u0027 data-hash=\u0027Growth-of-the-Industry-in-India\u0027 style=\u0027padding:4.9% 5%; margin:0px 0%; background-color:rgb(255, 255, 255); min-height:405px; \u0027\u003e\u003ch2 style=\u0022text-align: left\u0022\u003e\u003cstrong\u003e16.3\u003c/strong\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003e भारतातील उद्योगाची वाढ\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/h2\u003e\u003cp\u003e\u003cimg decoding=\u0022async\u0022 class=\u0022aligncenter wp-image-77970 size-full\u0022 src=\u0022https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Growth-of-the-Industry-in-India.png\u0022 alt=\u0022Growth of the Industry in India\u0022 width=\u00221080\u0022 height=\u00221080\u0022 srcset=\u0022https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Growth-of-the-Industry-in-India.png 1080w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Growth-of-the-Industry-in-India-300x300.png 300w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Growth-of-the-Industry-in-India-1024x1024.png 1024w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Growth-of-the-Industry-in-India-150x150.png 150w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Growth-of-the-Industry-in-India-768x768.png 768w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Growth-of-the-Industry-in-India-50x50.png 50w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Growth-of-the-Industry-in-India-100x100.png 100w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Growth-of-the-Industry-in-India-96x96.png 96w\u0022 sizes=\u0022(max-width: 1080px) 100vw, 1080px\u0022 /\u003e\u003c/p\u003e\u003cp\u003eभारताचा म्युच्युअल फंड प्रवास 1963 मध्ये युनिट ट्रस्ट ऑफ इंडिया (यूटीआय) सह सुरू झाला, ज्याने दशकांपासून मार्केटमध्ये प्रभुत्व मिळवले. सार्वजनिक क्षेत्रातील बँका आणि विमाकर्त्यांना 1987 पासून म्युच्युअल फंड सुरू करण्याची परवानगी दिली गेली (SBI म्युच्युअल फंड हे पहिले नॉन ‐ UTI फंड होते), आणि 1993 मध्ये उदारीकरणाने हे क्षेत्र देशांतर्गत आणि परदेशी दोन्ही खासगी कंपन्यांसाठी खुले केले. 2000 पर्यंत, HDFC, ICICI प्रुडेन्शियल आणि SBI म्युच्युअल फंड सारख्या कंपन्या घरगुती नाव बनल्या.\u003c/p\u003e\u003cp\u003eइन्कम ‐ टॅक्स कायदा, 1961 च्या कलम 80C अंतर्गत आणि 1 एप्रिल 2026 पासून इन्कम ‐ टॅक्स कायदा, 2025 च्या कलम 123 अंतर्गत इक्विटी लिंक्ड सेव्हिंग्स स्कीम (ELSS) साठी वाढत्या मध्यम ‐ वर्गाचे इन्कम, जागरूकता मोहिमे आणि टॅक्स प्रोत्साहनांद्वारे (कपात केवळ जुन्या टॅक्स प्रणालीची निवड करणाऱ्यांसाठी उपलब्ध आहे) उद्योगाच्या वाढीला चालना मिळाली. सिस्टीमॅटिक इन्व्हेस्टमेंट प्लॅन्स (SIP) च्या परिचयामुळे रिटेल सहभागामध्ये क्रांती घडली, ज्यामुळे इन्व्हेस्टरला मासिक लहान रक्कम योगदान देण्याची परवानगी मिळते.\u003c/p\u003e\u003cp\u003eसप्टेंबर 2026 पर्यंत, भारताची म्युच्युअल फंड इंडस्ट्री ॲसेट्स अंडर मॅनेजमेंट (एयूएम) सुमारे ₹82.6 लाख कोटी (₹82.6 ट्रिलियन) आहे, ज्यात मासिक SIP प्रवाह जवळपास ₹32,490 कोटी आहे. इक्विटी फंड, डेब्ट फंड आणि हायब्रिड फंड विविध गरजा पूर्ण करतात. टेक्नॉलॉजीने मोबाइल अॅप्स आणि डिजिटल KYC मुळे गुंतवणुकीला अडथळा आणला आहे.\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003c/div\u003e\u003cdiv id=\u0027text_slider_slide04\u0027 class=\u0027sa_hover_container\u0027 data-hash=\u0027Regulatory-Framework\u0027 style=\u0027padding:4.9% 5%; margin:0px 0%; background-color:rgb(255, 255, 255); min-height:405px; \u0027\u003e\u003ch2 style=\u0022text-align: left\u0022\u003e\u003cstrong\u003e16.4. \u003c/strong\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eनियामक फ्रेमवर्क\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/h2\u003e\u003cp\u003e\u003cimg loading=\u0022lazy\u0022 decoding=\u0022async\u0022 class=\u0022aligncenter wp-image-77971 size-full\u0022 src=\u0022https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Regulatory-Framework.png\u0022 alt=\u0022Regulatory Framework\u0022 width=\u00221080\u0022 height=\u00221080\u0022 srcset=\u0022https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Regulatory-Framework.png 1080w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Regulatory-Framework-300x300.png 300w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Regulatory-Framework-1024x1024.png 1024w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Regulatory-Framework-150x150.png 150w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Regulatory-Framework-768x768.png 768w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Regulatory-Framework-50x50.png 50w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Regulatory-Framework-100x100.png 100w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Regulatory-Framework-96x96.png 96w\u0022 sizes=\u0022(max-width: 1080px) 100vw, 1080px\u0022 /\u003e\u003c/p\u003e\u003cp\u003eम्युच्युअल फंड इन्व्हेस्टरचे संरक्षण करण्यासाठी कठोर कायद्यांतर्गत कार्यरत आहेत. भारतात सिक्युरिटीज अँड एक्स्चेंज बोर्ड ऑफ इंडिया (SEBI) द्वारे प्रकटीकरण, रिस्क व्यवस्थापन आणि फंड वर्गीकरण संबंधी नियम निश्चित केले जातात. जागतिक स्तरावर समान संस्था अस्तित्वात आहेत: यूएसमध्ये एसईसी, यूकेमध्ये एफसीए.\u003c/p\u003e\u003cp\u003eप्रमुख नियमांमध्ये समाविष्ट आहे:\u003c/p\u003e\u003cul\u003e\u003cli\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eपारदर्शकता: \u003c/b\u003e\u003c/strong\u003eफंडने नियमितपणे पोर्टफोलिओ होल्डिंग्स उघड करणे आवश्यक आहे.\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eवर्गीकरण: \u003c/b\u003e\u003c/strong\u003eइक्विटी, डेब्ट, हायब्रिड, लाईफ सायकल आणि इतर स्कीम (इंडेक्स फंड, ईटीएफ, फंड ऑफ फंड) स्पष्टपणे परिभाषित केल्या आहेत. सेबीचे 2017 श्रेणीकरण फ्रेमवर्क फेब्रुवारी 2026 मध्ये सुधारित करण्यात आले: सोल्यूशन ‐ ओरिएंटेड कॅटेगरी (रिटायरमेंट आणि चिल्ड्रन्स फंड) बंद करण्यात आले, लाईफ सायकल फंड जोडले गेले, सेक्टोरल आणि थीमॅटिक फंड स्वतंत्र स्कीम प्रकार बनले आणि इंडेक्स फंड आणि ईटीएफ त्यांनी ट्रॅक केलेल्या इंडेक्सच्या सिक्युरिटीजमध्ये त्यांच्या ॲसेटपैकी किमान 95% ठेवणे आवश्यक आहे.\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eखर्च रेशिओ कॅप्स:  \u003c/b\u003e\u003c/strong\u003eसेबी किती एएमसी शुल्क आकारू शकतात ते मर्यादित करते. 1 एप्रिल 2026 पासून, कॅप \u0027बेस एक्स्पेन्स रेशिओ\u0027 वर लागू होते, GST आणि एसटीटी सारख्या वैधानिक आकारणी स्वतंत्रपणे उघड केल्या जातात.\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eइन्व्हेस्टर प्रोटेक्शन: \u003c/b\u003e\u003c/strong\u003eचुकीचे विक्री, जाहिरात आणि तक्रार निवारण संबंधी नियम.\u003c/li\u003e\u003c/ul\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eटेबल: नियामक तुलना\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003ctable\u003e\u003ctbody\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eपैलू\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eभारत (SEBI)\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eयूएसए (सेकंद)\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eखर्च रेशिओ कॅप\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eहोय\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eकोणतीही कठोर मर्यादा नाही\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eपोर्टफोलिओ डिस्क्लोजर\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eमासिक (डेब्ट स्कीमसाठी फोर्थनाइटली)\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eतिमाही\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eफंड वर्गीकरण\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eप्रमाणित\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eफ्लेक्सिबल\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eगुंतवणुकदार तक्रार\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eस्कोअर आणि स्मार्ट ODR प्लॅटफॉर्म\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eएसईसी तक्रार सिस्टीम\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003c/tbody\u003e\u003c/table\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003c/div\u003e\u003cdiv id=\u0027text_slider_slide05\u0027 class=\u0027sa_hover_container\u0027 data-hash=\u0027Types-of-Mutual-Funds\u0027 style=\u0027padding:4.9% 5%; margin:0px 0%; background-color:rgb(255, 255, 255); min-height:405px; \u0027\u003e\u003ch2 style=\u0022text-align: left\u0022\u003e16.5 \u003cstrong\u003e\u003cb\u003eम्युच्युअल फंडचे प्रकार\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/h2\u003e\u003cp\u003e\u003cimg loading=\u0022lazy\u0022 decoding=\u0022async\u0022 class=\u0022aligncenter wp-image-77972 size-full\u0022 src=\u0022https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Types-of-Mutual-Funds.png\u0022 alt=\u0022Types of Mutual Funds\u0022 width=\u00221080\u0022 height=\u00221080\u0022 srcset=\u0022https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Types-of-Mutual-Funds.png 1080w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Types-of-Mutual-Funds-300x300.png 300w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Types-of-Mutual-Funds-1024x1024.png 1024w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Types-of-Mutual-Funds-150x150.png 150w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Types-of-Mutual-Funds-768x768.png 768w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Types-of-Mutual-Funds-50x50.png 50w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Types-of-Mutual-Funds-100x100.png 100w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Types-of-Mutual-Funds-96x96.png 96w\u0022 sizes=\u0022(max-width: 1080px) 100vw, 1080px\u0022 /\u003e\u003c/p\u003e\u003cp\u003eम्युच्युअल फंड एकाधिक प्रकारे वर्गीकृत केले जाऊ शकतात:\u003c/p\u003e\u003cul\u003e\u003cli\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eइक्विटी फंड: \u003c/b\u003e\u003c/strong\u003eस्टॉकमध्ये इन्व्हेस्ट करा; जास्त रिस्क, जास्त रिटर्नची क्षमता.\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eडेब्ट फंड: \u003c/b\u003e\u003c/strong\u003eबाँड्समध्ये इन्व्हेस्ट; कमी रिस्क, स्थिर इन्कम.\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eहायब्रिड फंड: \u003c/b\u003e\u003c/strong\u003eइक्विटी आणि डेब्टचे मिश्रण.\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eइंडेक्स फंड/ईटीएफ: \u003c/b\u003e\u003c/strong\u003eपॅसिव्ह फंड ट्रॅकिंग बेंचमार्क.\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eसेक्टर/थीमॅटिक फंड: \u003c/b\u003e\u003c/strong\u003eIT, फार्मा किंवा ESG सारख्या उद्योगांवर लक्ष केंद्रित.\u003c/li\u003e\u003c/ul\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eटेबल: फंड प्रकार आणि रिस्क प्रोफाईल\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003ctable\u003e\u003ctbody\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eफंड प्रकार\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eउदाहरण\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eरिस्क\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eरिटर्नची क्षमता\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eइक्विटी\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eलार्ज कॅप फंड\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eउच्च\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eउच्च\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eकर्ज\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eलिक्विड फंड\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eकमी\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eकमी\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eहायब्रिड\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eसंतुलित फायदे\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eमध्यम\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eमध्यम\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eइंडेक्स\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eनिफ्टी 50 इंडेक्स फंड\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eमार्केट रिस्क\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eबेंचमार्क रिटर्न\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eसेक्टर\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eफार्मा फंड\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eकॉन्सन्ट्रेटेड रिस्क\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eपरिवर्तनीय\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003c/tbody\u003e\u003c/table\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003c/div\u003e\u003cdiv id=\u0027text_slider_slide06\u0027 class=\u0027sa_hover_container\u0027 data-hash=\u0027Role-of-Fund-Managers\u0027 style=\u0027padding:4.9% 5%; margin:0px 0%; background-color:rgb(255, 255, 255); min-height:405px; \u0027\u003e\u003ch2 style=\u0022text-align: left\u0022\u003e\u003cstrong\u003e16.6 \u003c/strong\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eफंड मॅनेजरची भूमिका\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/h2\u003e\u003cp\u003e\u003cimg loading=\u0022lazy\u0022 decoding=\u0022async\u0022 class=\u0022aligncenter wp-image-77973 size-full\u0022 src=\u0022https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Role-of-Fund-Managers.png\u0022 alt=\u0022Role of Fund Managers\u0022 width=\u00221080\u0022 height=\u00221080\u0022 srcset=\u0022https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Role-of-Fund-Managers.png 1080w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Role-of-Fund-Managers-300x300.png 300w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Role-of-Fund-Managers-1024x1024.png 1024w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Role-of-Fund-Managers-150x150.png 150w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Role-of-Fund-Managers-768x768.png 768w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Role-of-Fund-Managers-50x50.png 50w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Role-of-Fund-Managers-100x100.png 100w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Role-of-Fund-Managers-96x96.png 96w\u0022 sizes=\u0022(max-width: 1080px) 100vw, 1080px\u0022 /\u003e\u003c/p\u003e\u003cp\u003eफंड मॅनेजर हे ॲक्टिव्ह फंडचे आर्किटेक्ट्स आहेत. त्यांच्या भूमिकेत समाविष्ट आहे:\u003c/p\u003e\u003cul\u003e\u003cli\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eस्टॉक निवड: \u003c/b\u003e\u003c/strong\u003eकमी मूल्याच्या किंवा उच्च-वाढीच्या कंपन्यांना ओळखणे.\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eॲसेट वाटप: \u003c/b\u003e\u003c/strong\u003eइक्विटी, डेब्ट आणि कॅश बॅलन्सिंग.\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eरिस्क मॅनेजमेंट: \u003c/b\u003e\u003c/strong\u003eबाजारातील मंदीपासून बचाव.\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eपरफॉर्मन्स मॉनिटरिंग: \u003c/b\u003e\u003c/strong\u003eउद्दिष्टांशी जुळणारे रिटर्न सुनिश्चित करणे.\u003c/li\u003e\u003c/ul\u003e\u003cp\u003eउदाहरणार्थ, वॅल्यू फंड चालवणारे मॅनेजर रिकव्हरी फेज दरम्यान पीएसयू बँकांना ओव्हरवेट करू शकतात, तर ग्रोथ मॅनेजर जलद ‐ वाढत्या टेक्नॉलॉजी कंपन्यांवर लक्ष केंद्रित करू शकतात. त्यांचे निर्णय थेट अल्फा निर्मितीवर परिणाम करतात.\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003c/div\u003e\u003cdiv id=\u0027text_slider_slide07\u0027 class=\u0027sa_hover_container\u0027 data-hash=\u0027Costs-and-Expense-Ratios\u0027 style=\u0027padding:4.9% 5%; margin:0px 0%; background-color:rgb(255, 255, 255); min-height:405px; \u0027\u003e\u003ch2 style=\u0022text-align: left\u0022\u003e\u003cstrong\u003e16.7 \u003c/strong\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eखर्च आणि खर्चाचे रेशिओ\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/h2\u003e\u003cp\u003e\u003cimg loading=\u0022lazy\u0022 decoding=\u0022async\u0022 class=\u0022aligncenter wp-image-77974 size-full\u0022 src=\u0022https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Costs-and-Expense-Ratio.png\u0022 alt=\u0022Costs and Expense Ratio\u0022 width=\u00221080\u0022 height=\u00221080\u0022 srcset=\u0022https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Costs-and-Expense-Ratio.png 1080w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Costs-and-Expense-Ratio-300x300.png 300w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Costs-and-Expense-Ratio-1024x1024.png 1024w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Costs-and-Expense-Ratio-150x150.png 150w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Costs-and-Expense-Ratio-768x768.png 768w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Costs-and-Expense-Ratio-50x50.png 50w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Costs-and-Expense-Ratio-100x100.png 100w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Costs-and-Expense-Ratio-96x96.png 96w\u0022 sizes=\u0022(max-width: 1080px) 100vw, 1080px\u0022 /\u003e\u003c/p\u003e\u003cp\u003eप्रत्येक म्युच्युअल फंडमध्ये खर्च-मॅनेजमेंट फी, प्रशासकीय खर्च आणि वितरण शुल्क आहे. हे म्हणून व्यक्त केले जातात \u003cstrong\u003e\u003cb\u003eखर्चाचा रेशिओ\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e.\u003c/p\u003e\u003cul\u003e\u003cli\u003e\u003cstrong\u003eॲक्टिव्ह फंड:\u003c/strong\u003e जवळपास 0.5-1% (डायरेक्ट प्लॅन्स) ते 1.5-2.1% (रेग्युलर प्लॅन्स) वार्षिक, GST आणि इतर वैधानिक आकारणी वगळून, जे एप्रिल 2026 पासून स्वतंत्रपणे आकारले गेले आहेत.\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003cstrong\u003eपॅसिव्ह फंड:\u003c/strong\u003e जवळपास 0.1-0.5 %.\u003c/li\u003e\u003c/ul\u003e\u003cp\u003eदशकांपासून, लहान फरक देखील लक्षणीयरित्या एकत्रित होतात. उदाहरणार्थ, 2% खर्चाच्या गुणोत्तरासह 12% रिटर्नवर 20 वर्षांसाठी ₹10 लाख इन्व्हेस्ट केले, जे 0.2% खर्चाच्या गुणोत्तरासह समान इन्व्हेस्टमेंटपेक्षा खूपच कमी आहे: जवळपास ₹67 लाख (10% निव्वळ रिटर्नवर) वर्सिज ₹93 लाख (11.8% वर), जवळपास ₹26 लाखांचे अंतर.\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003c/div\u003e\u003cdiv id=\u0027text_slider_slide08\u0027 class=\u0027sa_hover_container\u0027 data-hash=\u0027Investor-Perspective\u0027 style=\u0027padding:4.9% 5%; margin:0px 0%; background-color:rgb(255, 255, 255); min-height:405px; \u0027\u003e\u003ch2 style=\u0022text-align: left\u0022\u003e\u003cstrong\u003e16.8 \u003c/strong\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eइन्व्हेस्टरचा दृष्टीकोन\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/h2\u003e\u003cp\u003e\u003cimg loading=\u0022lazy\u0022 decoding=\u0022async\u0022 class=\u0022aligncenter wp-image-77975 size-full\u0022 src=\u0022https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Investor-Perspective.png\u0022 alt=\u0022Investor Perspective\u0022 width=\u00221080\u0022 height=\u00221080\u0022 srcset=\u0022https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Investor-Perspective.png 1080w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Investor-Perspective-300x300.png 300w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Investor-Perspective-1024x1024.png 1024w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Investor-Perspective-150x150.png 150w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Investor-Perspective-768x768.png 768w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Investor-Perspective-50x50.png 50w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Investor-Perspective-100x100.png 100w, https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2026/10/Investor-Perspective-96x96.png 96w\u0022 sizes=\u0022(max-width: 1080px) 100vw, 1080px\u0022 /\u003e\u003c/p\u003e\u003cp\u003eइन्व्हेस्टरच्या दृष्टीकोनातून, ॲक्टिव्ह आणि पॅसिव्ह फंड दरम्यानची निवड यावर अवलंबून असते:\u003c/p\u003e\u003cul\u003e\u003cli\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eरिस्क क्षमता:\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003eआक्रमक गुंतवणूकदार ॲक्टिव्ह फंडला प्राधान्य देऊ शकतात.\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eखर्चाची संवेदनशीलता:\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003eपॅसिव्ह फंड किफायतशीर गुंतवणूकदारांसाठी अनुरुप असतात.\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eमार्केट कार्यक्षमतेवर विश्वास:\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003eजर तुम्हाला वाटत असेल की मार्केट कार्यक्षम आहे, तर पॅसिव्ह चांगले आहे.\u003c/li\u003e\u003cli\u003e\u003cb\u003e\u003c/b\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eटाइम हॉरिझॉन:\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003eदीर्घकालीन गुंतवणूकदारांना अनेकदा इंडेक्स फंडमधील एसआयपीचा लाभ मिळतो.\u003c/li\u003e\u003c/ul\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eटेबल: इन्व्हेस्टर प्रोफाईल्स आणि योग्य फंड\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003ctable\u003e\u003ctbody\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eइन्व्हेस्टर प्रकार\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eयोग्य फंड\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eकन्झर्वेटिव्ह\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eडेब्ट/लिक्विड फंड\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eमध्यम\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eहायब्रिड फंड\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eआक्रमक\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eॲक्टिव्ह इक्विटी फंड\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eकिफायतशीर\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eइंडेक्स फंड\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003ctr\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003e\u003cstrong\u003e\u003cb\u003eथीमॅटिक बेसिव्हर\u003c/b\u003e\u003c/strong\u003e\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003ctd\u003e\u003cp\u003eसेक्टर फंड\u003c/p\u003e\u003c/td\u003e\u003c/tr\u003e\u003c/tbody\u003e\u003c/table\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u0026nbsp;\u003c/p\u003e\u003c/div\u003e\u003c/div\u003e\u003c/div\u003e\u003cscript type=\u0027text/javascript\u0027\u003ejQuery(document).ready(function()  {jQuery(\u0027#text_slider\u0027).owlCarousel({items  :  1,smartSpeed  :  400,autoplay  :  false,autoplayHoverPause  :  false,smartSpeed  :  400,fluidSpeed  :  400,autoplaySpeed  :  400,navSpeed  :  400,dotsSpeed  :  400,dotsEach  :  1,loop  :  false,nav  :  true,navText  :  [\u0027Previous\u0027,\u0027Next\u0027],dots  :  true,responsiveRefreshRate  :  200,slideBy  :  1,mergeFit  :  true,autoHeight  :  true,mouseDrag  :  false,touchDrag  :  true});jQuery(\u0027#text_slider\u0027).css(\u0027visibility\u0027, \u0027visible\u0027);var  owl_goto  =  jQuery(\u0027#text_slider\u0027);jQuery(\u0027.text_slider_goto1\u0027).click(function(event){owl_goto.trigger(\u0027to.owl.carousel\u0027,  0);});jQuery(\u0027.text_slider_goto2\u0027).click(function(event){owl_goto.trigger(\u0027to.owl.carousel\u0027,  1);});jQuery(\u0027.text_slider_goto3\u0027).click(function(event){owl_goto.trigger(\u0027to.owl.carousel\u0027,  2);});jQuery(\u0027.text_slider_goto4\u0027).click(function(event){owl_goto.trigger(\u0027to.owl.carousel\u0027,  3);});jQuery(\u0027.text_slider_goto5\u0027).click(function(event){owl_goto.trigger(\u0027to.owl.carousel\u0027,  4);});jQuery(\u0027.text_slider_goto6\u0027).click(function(event){owl_goto.trigger(\u0027to.owl.carousel\u0027,  5);});jQuery(\u0027.text_slider_goto7\u0027).click(function(event){owl_goto.trigger(\u0027to.owl.carousel\u0027,  6);});jQuery(\u0027.text_slider_goto8\u0027).click(function(event){owl_goto.trigger(\u0027to.owl.carousel\u0027,  7);});var  resize_77908  =  jQuery(\u0027.owl-carousel\u0027);resize_77908.on(\u0027initialized.owl.carousel\u0027,  function(e)  {if  (typeof(Event)  === \u0027function\u0027)  {window.dispatchEvent(new  Event(\u0027resize\u0027));}  else  {var  evt  =  window.document.createEvent(\u0027UIEvents\u0027);evt.initUIEvent(\u0027resize\u0027,  true,  false,  window,  0);window.dispatchEvent(evt);}});});\u003c/script\u003e\u003c/p\u003e\u003cp\u003e\u003c/p\u003e\u003c/div\u003e\u003cdiv id=\u0022videos-tab\u0022 class=\u0022clearfix eael-tab-content-item \u0022 data-title-link=\u0022videos-tab\u0022\u003e\u003cp\u003e\u003cimg decoding=\u0022async\u0022 class=\u0022aligncenter\u0022 src=\u0022https://www.5paisa.com/finschool/wp-content/uploads/2021/10/coming-soon-person-g8026473a8_1920-removebg-preview.png\u0022 /\u003e\u003c/p\u003e\u003c/div\u003e\u003c/div\u003e\u003c/div\u003e\u003c/div\u003e\u003c/div\u003e\u003c/div\u003e\u003c/div\u003e\u003c/div\u003e\u003c/section\u003e\u003c/div\u003e\u003c/div\u003e\u003c/div\u003e\u003c/section\u003e\u003c/div\u003e","protected":false},"excerpt":{"rendered":"\u003cp\u003eस्टडी स्लाईड्स व्हिडिओ 16.1 ॲक्टिव्ह विरुद्ध पॅसिव्ह म्युच्युअल फंडांमध्ये खोल डाईव्ह जेव्हा आम्ही म्युच्युअल फंडविषयी चर्चा करतो, तेव्हा ॲक्टिव्ह आणि पॅसिव्ह मॅनेजमेंटमधील फरक गुंतवणुकीतील सर्वात मूलभूत संकल्पनांपैकी एक आहे. हा फरक समजून घेणे महत्त्वाचे आहे कारण ते तुम्ही घेत असलेल्या रिस्क, तुम्हाला होणारा खर्च आणि रिटर्नवर थेट परिणाम करते... \u003ca title=\u0022Index Funds\u0022 class=\u0022read-more\u0022 href=\u0022https://www.5paisa.com/marathi/finschool/course/financial-planning-through-mutual-funds-course/index-funds/\u0022 aria-label=\u0022Read more about Index Funds\u0022\u003eअधिक वाचा\u003c/a\u003e\u003c/p\u003e","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":11088,"menu_order":14,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[],"class_list":["post-77976","markets","type-markets","status-publish","format-standard","hentry"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https://www.5paisa.com/finschool/wp-json/wp/v2/markets/77976","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https://www.5paisa.com/finschool/wp-json/wp/v2/markets"}],"about":[{"href":"https://www.5paisa.com/finschool/wp-json/wp/v2/types/markets"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https://www.5paisa.com/finschool/wp-json/wp/v2/users/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https://www.5paisa.com/finschool/wp-json/wp/v2/comments?post=77976"}],"version-history":[{"count":12,"href":"https://www.5paisa.com/finschool/wp-json/wp/v2/markets/77976/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":78110,"href":"https://www.5paisa.com/finschool/wp-json/wp/v2/markets/77976/revisions/78110"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https://www.5paisa.com/finschool/wp-json/wp/v2/markets/11088"}],"wp:attachment":[{"href":"https://www.5paisa.com/finschool/wp-json/wp/v2/media?parent=77976"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https://www.5paisa.com/finschool/wp-json/wp/v2/categories?post=77976"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https://api.w.org/{rel}","templated":true}]}}