जेव्हा इन्व्हेस्टर शेअर मार्केटमध्ये ट्रेड करतात, तेव्हा त्यांच्या इन्व्हेस्टमेंटवरील नुकसान कव्हर करण्यासाठी त्यांच्याकडे त्यांच्या अकाउंटमध्ये पैसे असणे आवश्यक आहे. या पैशांची रक्कम मार्जिन म्हणतात आणि इंट्राडे (डे ट्रेडिंग) ट्रेडिंग करताना सर्वाधिक वापरली जाते.
मार्केट अत्यंत अस्थिर असल्याने आणि पोझिशन्स त्यांच्या मूल्यात चढउतार करू शकतात, त्यामुळे मार्जिन रक्कमेचा अंदाज घेणे खूपच कठीण आहे जे मार्केटमध्ये सर्वात वाईट परिस्थिती असल्यास सर्व नुकसान कव्हर करण्यासाठी पुरेसे असेल.
येथेच आहे स्पॅन मार्जिन कॅल्क्युलेटर यामध्ये येते.
स्पॅन मार्जिन कॅल्क्युलेटर म्हणजे काय?
शेअर मार्केट वर्ल्डमध्ये स्पॅन, म्हणजे रिस्कचे प्रमाणित पोर्टफोलिओ विश्लेषण. संभाव्य नुकसान कव्हर करण्यासाठी इन्व्हेस्टरला पैशांची रक्कम (मार्जिन) कॅल्क्युलेट करण्यासाठी बहुतांश स्टॉक एक्सचेंजद्वारे वापरली जाणारी ही सिस्टीम आहे.
स्पॅन सिस्टीम जटिल अल्गोरिदम आणि मशीन लर्निंग तंत्रांवर आधारित आहे आणि जागतिक स्तरावर सर्व मार्केटच्या मूल्यांकनावर आधारित मार्जिनची गणना करते. स्पॅन मार्जिन कॅल्क्युलेटर प्रत्येक पोझिशनसाठी मार्जिन कॅल्क्युलेट करू शकते आणि अतिरिक्त मार्जिन मार्जिन मनीच्या कमी असलेल्या नवीन पोझिशन्सकडे शिफ्ट केले जाते.
स्पॅन मार्जिन कॅल्क्युलेटर वापरून मार्जिन कॅल्क्युलेट करण्याच्या स्टेप्स
स्पॅन मार्जिन कॅल्क्युलेटर वापरून मार्जिन कॅल्क्युलेट करण्यासाठी खालील स्टेप्सचे अनुसरण करू शकता:
तुम्हाला ज्या एक्सचेंजमध्ये ट्रेड करायचे आहे ते निवडा. हे NSE किंवा BSE असू शकते.
तुम्हाला मार्जिन कॅल्क्युलेट करायचे असलेले प्रॉडक्ट निवडा. ते फ्यूचर्स किंवा ऑप्शन्स असू शकतात.
तुम्हाला फ्यूचर्स किंवा ऑप्शन्स ट्रेड करायचे असलेल्या कंपनीचे टिकर सिम्बॉल निवडावे लागेल.
पुढे, तुम्हाला खरेदी किंवा विक्री करायची असलेली लॉट साईझ निवडावी लागेल.
जर तुम्हाला विकायचे असेल तर खरेदी किंवा विक्री करायची असेल तर खरेदीचा पर्याय टिक करा.
जेव्हा तुम्ही ही सर्व माहिती एन्टर करता, तेव्हा तुम्हाला तुमच्या अकाउंटमध्ये ठेवण्याच्या मार्जिनची रक्कम प्रदान केली जाईल. सर्वात वाईट परिस्थिती मार्केट उपस्थित असू शकते हे लक्षात घेऊन ही रक्कम कॅल्क्युलेट केली जाते. भारतातील मोठ्या करारासाठी स्पॅन मार्जिन आहेत:
निफ्टी स्पॅन मार्जिन - 5%
USDINR स्पॅन मार्जिन - 1%
बँक निफ्टी स्पॅन मार्जिन - 5%
गोल्ड स्पॅन मार्जिन - 5%
स्पॅन मार्जिन हे बहुतांश वेगवेगळ्या सिक्युरिटीसाठी वेगळे आहे कारण रिस्कचे स्वरूप प्रत्येक सिक्युरिटीसह भिन्न आहे. उदाहरणार्थ, एकाच स्टॉकसाठी स्पॅन मार्जिन आवश्यकता इंडेक्सपेक्षा जास्त असणे शक्य आहे कारण वैयक्तिक स्टॉकमध्ये ट्रेडिंग करताना इंडेक्स/पोर्टफोलिओची जोखीम जास्त असते.
तसेच, स्पॅन मार्जिन कॅल्क्युलेटर अंतर्निहित ॲसेटच्या ऐतिहासिक अस्थिरतेवर आधारित मार्जिन निर्धारित करते. याचा अर्थ असा की, जर सिक्युरिटीमध्ये कमी अस्थिरता असेल, तर स्पॅन मार्जिन कॅल्क्युलेटर कमी मार्जिन कॅल्क्युलेट करेल आणि जर सिक्युरिटीमध्ये जास्त अस्थिरता असेल तर कॅल्क्युलेट केलेले मार्जिन जास्त असेल.
