फंडामेंटल ॲनालिसिस मधील स्टेप्स आणि इकॉनॉमिक ॲनालिसिस जाणून घ्या

2.1. मॅक्रो इकॉनॉमिक ॲनालिसिस

आर्थिक उपक्रमाची पातळी अनेक प्रकारे गुंतवणूकीवर परिणाम करते. जर अर्थव्यवस्था वेगाने वाढली तर उद्योगात वेगाने वाढ होण्याची शक्यता आहे आणि त्याउलट. जेव्हा आर्थिक उपक्रमाची लेव्हल कमी असते, तेव्हा स्टॉकची किंमत कमी असते आणि जेव्हा आर्थिक उपक्रमाची लेव्हल जास्त असते, तेव्हा स्टॉकची किंमत फर्मच्या विक्री आणि नफ्यासाठी समृद्ध दृष्टीकोन दर्शविते. स्टॉक किंमतीचे वर्तन समजून घेण्यासाठी मॅक्रो इकॉनॉमिक वातावरणाचे विश्लेषण आवश्यक आहे.

मॅक्रो इकॉनॉमिक्स घटक

सामान्यपणे विश्लेषित मॅक्रो इकॉनॉमिक घटक खालीलप्रमाणे आहेत.

• एकूण देशांतर्गत उत्पादन (जीडीपी) - जीडीपी अर्थव्यवस्थेच्या वाढीचा दर दर्शविते. जीडीपी अर्थव्यवस्थेत उत्पादित वस्तू आणि सेवांचे एकूण मूल्य दर्शविते. जीडीपीमध्ये वैयक्तिक वापर खर्च, एकूण खासगी गुंतवणूक आणि वस्तू आणि सेवांवरील सरकारी खर्च आणि वस्तू आणि सेवांची निव्वळ निर्यात यांचा समावेश होतो. जीडीपीचा अंदाज वार्षिक आधारावर उपलब्ध आहे. नव्वद दशकांमध्ये जीडीपीच्या वाढीचा दर जवळपास 6% आहे. 1998-99 मध्ये जीडीपी वाढ मागील वर्षाच्या 5 टक्क्यांच्या तुलनेत 5.8 टक्क्यांपर्यंत वाढली आहे. अर्थव्यवस्थेचा विकास दर औद्योगिक क्षेत्राची शक्यता दर्शवितो आणि रिटर्न इन्व्हेस्टर शेअर्समधील इन्व्हेस्टमेंटमधून अपेक्षा करू शकतात. उच्च वाढीचा दर स्टॉक मार्केटसाठी अधिक अनुकूल आहे.

• सेव्हिंग्स आणि इन्व्हेस्टमेंट - हे स्पष्ट आहे की वाढीसाठी इन्व्हेस्टमेंटची आवश्यकता आहे ज्यासाठी डोमेस्टिक सेव्हिंग्सची मोठी रक्कम आवश्यक आहे. स्टॉक मार्केट हे एक चॅनेल आहे ज्याद्वारे इन्व्हेस्टरची सेव्हिंग्स कॉर्पोरेट संस्थांसाठी उपलब्ध केली जाते. इक्विटी शेअर्स, डिपॉझिट, म्युच्युअल फंड युनिट्स, रिअल इस्टेट आणि बुलियन सारख्या विविध ॲसेट्सवर सेव्हिंग्स वितरित केली जातात. सार्वजनिक सेव्हिंग आणि इन्व्हेस्टमेंट पॅटर्न्स स्टॉकवर मोठ्या प्रमाणात परिणाम करतात.

• महागाई - जीडीपीच्या वाढीसह, जर महागाईचा दर देखील वाढला तर वास्तविक वाढीचा दर खूपच कमी असेल. ग्राहक उत्पादन उद्योगातील मागणीवर लक्षणीयरित्या परिणाम होतो. शासकीय किंमत नियंत्रण धोरणांतर्गत येणारे उद्योग बाजार गमावू शकतात, उदाहरणार्थ साखर. या उद्योगावर सरकारी नियंत्रण, साखरेच्या किंमतीवर परिणाम करते आणि त्यामुळे उद्योगाचा नफा होतो. जर तुम्ही महागाईची सौम्य पातळी असाल तर स्टॉक मार्केटसाठी हे चांगले आहे परंतु महागाईचा उच्च दर स्टॉक मार्केटसाठी हानिकारक आहे.

• इंटरेस्ट रेट्स - इंटरेस्ट रेट फर्मला फायनान्सिंगच्या खर्चावर परिणाम करते. इंटरेस्ट रेटमध्ये घट म्हणजे फर्मसाठी फायनान्सचा कमी खर्च आणि अधिक नफा. कर्ज घेतलेल्या पैशांसह बिझनेस करणाऱ्या ब्रोकर्ससाठी कमी इंटरेस्ट रेटवर अधिक पैसे उपलब्ध आहेत.

• बजेट - बजेट ड्राफ्ट सरकारी महसूल आणि खर्चाचे विस्तृत अकाउंट प्रदान करते. तूट बजेटमुळे महागाईचा उच्च दर होऊ शकतो आणि उत्पादनाच्या खर्चावर प्रतिकूल परिणाम होऊ शकतो. अतिरिक्त बजेटमुळे डिफ्लेशन होऊ शकते. म्हणून, संतुलित बजेट स्टॉक मार्केटसाठी अत्यंत अनुकूल आहे.

• टॅक्स संरचना - प्रत्येक वर्षी मार्चमध्ये, बिझनेस समुदाय टॅक्स पॉलिसी संदर्भात सरकारच्या घोषणेची उत्सुकतेने प्रतीक्षा करीत आहे. विशिष्ट उद्योगाला दिलेल्या सवलती आणि प्रोत्साहन त्या विशिष्ट उद्योगात गुंतवणुकीला प्रोत्साहन देतात. बचतीला प्रोत्साहन देण्यासाठी दिलेल्या कर सवलती. 1996 मध्ये वित्त मंत्र्याद्वारे आकारले जाणारे किमान पर्यायी कर (एमएटी) प्रतिकूल प्रभावित स्टॉक मार्केट. दहा प्रकारच्या कर सूटचा उद्योगांच्या नफ्यावर परिणाम होतो.

• पेमेंट बॅलन्स - पेमेंट बॅलन्स हा परदेशातून देशाच्या पैशांच्या पावत्या आणि पेमेंटचा रेकॉर्ड आहे. फरक bt6ween पावत्या आणि देयके अतिरिक्त किंवा तूट असू शकतात. पेमेंट बॅलन्स हे बाह्य अकाउंटवर रुपयाच्या शक्तीचे मोजमाप आहे. जर तूट वाढली तर रुपया इतर चलनांच्या तुलनेत घसरू शकतो, त्यामुळे आयातीच्या किंमतीवर परिणाम होऊ शकतो. निर्यात आणि आयातीमध्ये सहभागी उद्योग परकीय चलन दरातील बदलांमुळे मोठ्या प्रमाणात प्रभावित होतात. फॉरेन एक्सचेंज रेटची अस्थिरता भारतीय स्टॉक मार्केटमध्ये परदेशी संस्थात्मक इन्व्हेस्टरच्या इन्व्हेस्टमेंटवर परिणाम करते. पेमेंटचा अनुकूल बॅलन्स स्टॉक मार्केटवर सकारात्मक परिणाम करतो.

• मॉन्सून आणि कृषी - कृषी थेट आणि अप्रत्यक्षपणे उद्योगांशी संबंधित आहे. उदाहरणार्थ, साखर, कापूस, वस्त्रोद्योग आणि अन्न प्रक्रिया उद्योग कच्च्या मालासाठी शेतीवर अवलंबून असतात. खत आणि कीटकनाशक उद्योग कृषीला इनपुट पुरवत आहेत. चांगल्या पावसाळ्यामुळे इनपुटची मागणी जास्त होते आणि परिणामी बंपर पीक होते. यामुळे स्टॉक मार्केटमध्ये वाढ होईल. जेव्हा पावसाळा खराब असेल, तेव्हा कृषी आणि जलविद्युत उत्पादन त्रस्त होईल. ते शेअर मार्केटवर छाया टाकतात.

• पायाभूत सुविधा - औद्योगिक आणि कृषी क्षेत्राच्या वाढीसाठी पायाभूत सुविधा आवश्यक आहेत. अर्थव्यवस्थेच्या वाढीसाठी कम्युनिकेशन सिस्टीमचे विस्तृत नेटवर्क आवश्यक आहे. कोणत्याही वीज कपातीशिवाय नियमित वीज पुरवठा उत्पादनाला चालना देईल. उद्योग आणि कृषीला पुरेसा सहाय्य प्रदान करण्यासाठी बँकिंग आणि फायनान्शियल सेक्टर देखील पुरेसे ठरले पाहिजेत. चांगल्या पायाभूत सुविधा स्टॉक मार्केटवर अनुकूल परिणाम करतात. भारतात पायाभूत सुविधा विकसित केल्या असले तरीही, ते पुरेसे नाहीत. संवाद, वाहतूक आणि वीज क्षेत्राशी संबंधित सरकारने आपले धोरण उदार केले आहे. उदाहरणार्थ, खात्रीशीर रिटर्न रेट्ससह परदेशी इन्व्हेस्टरसाठी पॉवर सेक्टर उघडण्यात आले आहे.

• जनसांख्यिकीय घटक - जनसांख्यिकीय डाटा वय, व्यवसाय, साक्षरता आणि भौगोलिक स्थानानुसार लोकसंख्येविषयी तपशील प्रदान करते. ग्राहक वस्तूंच्या मागणीचा अंदाज घेण्यासाठी हे आवश्यक आहे. वयानुसार लोकसंख्या सक्षम कार्यबलाची उपलब्धता दर्शविते.

2.2. आर्थिक विश्लेषण

स्टॉक किंमतीतील बदलांचा अंदाज घेण्यासाठी, विश्लेषकाला मॅक्रो इकॉनॉमिक पर्यावरण आणि उद्योगाशी संबंधित घटकांचे विश्लेषण करावे लागेल. आर्थिक उपक्रम कॉर्पोरेट नफा, इन्व्हेस्टर, दृष्टीकोन आणि शेअर किंमतीवर परिणाम करतात. जीडीपीमध्ये घसरण किंवा आर्थिक वाढीतील कमतरता यामुळे कॉर्पोरेट नफ्यात घट होऊ शकते आणि परिणामी सिक्युरिटी किंमती होऊ शकतात. आर्थिक विश्लेषणाच्या उद्देशाने, विश्लेषक अंदाज तंत्रांबद्दल परिचित असणे आवश्यक आहे. त्यांना विविध तंत्रांचे फायदे आणि तोटे माहित असावेत. वापरल्या जाणार्‍या सामान्य तंत्रांमध्ये प्रमुख आर्थिक सूचक, डिफ्यूजन इंडेक्स, सर्वेक्षण आणि इकॉनॉमेट्रिक मॉडेल बिल्डिंगचे विश्लेषण आहेत. या तंत्रांमुळे त्यांना इन्व्हेस्ट करण्यासाठी योग्य वेळ निर्धारित करण्यास मदत होते आणि त्याला खरेदी करावयाच्या सिक्युरिटीचा प्रकार म्हणजेच स्टॉक किंवा बाँड किंवा स्टॉक आणि बाँडचे काही कॉम्बिनेशन.

प्रमुख आर्थिक सूचक

इकॉनॉमिक इंडिकेटर्स हे घटक आहेत जे इंडिकेटर्स हे i8ndicate वर्तमान स्थिती, प्रगती किंवा अर्थव्यवस्थेची मंदी असलेले घटक आहेत. ते भांडवली गुंतवणूक, व्यवसाय नफा, पैशाचा पुरवठा, जीएनपी, व्याज दर, बेरोजगारी दर इ. आहेत. आर्थिक निर्देशकांना आघाडीचे, कॉन्सिडेंटल आणि लॅगिंग इंडिकेटर्समध्ये ग्रुप केले जाते. निर्देशकांची निवड खालील निकषांवर केली जाते.

• आर्थिक महत्त्व

• सांख्यिकीय पर्याप्तता

• वेळ

• सुसंगतता

डिफ्यूजन इंडेक्स

डिफ्यूजन इंडेक्स हे एक संयुक्त किंवा सर्वसमावेशक इंडेक्स आहे. डिफ्यूजन इंडेक्समध्ये आघाडीचे, कॉन्सिडेंटल आणि लॅगिंग इंडिकेटर्सचा समावेश होतो. या प्रकारचे इंडेक्स यूएसए मधील नॅशनल ब्युरो ऑफ इकॉनॉमिक रिसर्चद्वारे बांधले गेले आहे. परंतु वैयक्तिक इंडिकेटरमध्ये घडणाऱ्या अनियमित हालचालींची गणना करण्यासाठी डिफ्यूजन इंडेक्स जटिल आहे. ते पूर्णपणे दूर केले जाऊ शकत नाही.

इकॉनॉमेट्रिक मॉडेल बिल्डिंग

मॉडेल बिल्डिंगसाठी अनेक आर्थिक व्हेरिएबल्स विचारात घेतले जातात. अंतर्निहित विश्लेषणाची गृहितके निर्दिष्ट केली आहेत. स्वतंत्र आणि अवलंबून असलेल्या व्हेरिएबल्स दरम्यानचे संबंध गाणितिकरित्या दिले जातात. मॉडेल वापरताना, विश्लेषकाला स्पष्टपणे विचार करावा लागेल की सर्व आंतर-संबंध निर्दिष्ट केले आहेत, ते केवळ दिशेच नाही तर तीव्रता देखील अंदाज घेऊ शकतात. परंतु त्याचा अंदाज त्याच्या आर्थिक सिद्धांत आणि कोणत्या मॉडेलची निर्मिती केली गेली आहे याच्या गृहितकावर अवलंबून असतो. मॉडेल्स बहुतेक एकाचवेळी समान समीकरणांचा वापर करतात.

2.3. उद्योग विश्लेषण

उद्योग हा फर्मचा एक गट आहे ज्यांच्याकडे उत्पादनाची समान तांत्रिक संरचना आहे आणि समान उत्पादने तयार करतात. गुंतवणूकदारांच्या सोयीसाठी, उद्योगाचे विस्तृत वर्गीकरण फायनान्शियल डेलीज आणि मॅगझिनमध्ये दिले जाते. कंपन्यांना त्यांच्या उत्पादन प्रक्रिया आणि उत्पादनांबद्दल स्पष्ट चित्र देण्यासाठी विशिष्टपणे वर्गीकृत केले जाते. खालील टेबलमध्ये रिझर्व्ह बँक ऑफ इंडिया बुलेटिनमध्ये दिलेले उद्योगानुसार वर्गीकरण दिले आहे.

1. फूड प्रॉडक्ट्स
2. पेय, तंबाखू आणि तंबाखू उत्पादने
3. टेक्सटाईल्स
4. लाकडी आणि लाकडी उत्पादने
5. लेदर आणि लेदर प्रॉडक्ट्स
6. रबर आणि प्लास्टिक उत्पादने
7. रासायनिक आणि रासायनिक उत्पादने
8. नॉन-मेटॅलिक मिनरल प्रॉडक्ट्स
9. मूलभूत धातू, मिश्र धातु आणि धातू उत्पादने
10. मशीनरी आणि मशीन टूल्स
11. वाहतूक उपकरणे आणि पार्ट्स
12. इतर विविध उत्पादन उद्योग

वर्गीकरण

हे उद्योग व्यवसाय चक्राच्या आधारावर वर्गीकृत केले जाऊ शकतात म्हणजेच व्यवसाय चक्राच्या विविध टप्प्यांवर त्यांच्या प्रतिक्रियेनुसार वर्गीकृत केले जाऊ शकतात. त्यांना विकास, चक्रीय, संरक्षणात्मक आणि चक्रीय विकास उद्योगात वर्गीकृत केले जाते.

• विकास उद्योग - वाढीच्या उद्योगांमध्ये व्यवसाय चक्रापासून स्वतंत्र, कमाईचा उच्च दर आणि विस्तारातील वाढीची विशेष वैशिष्ट्ये आहेत.

• चक्रीय उद्योग - व्यवसाय चक्रासह उद्योगाची वाढ आणि नफा. बूम कालावधीदरम्यान त्यांना वाढीचा आनंद मिळतो आणि नैराश्या दरम्यान त्यांना थोडा वेळ दिलासा मिळतो. उदाहरणार्थ, फ्रिज, वॉशिंग मशीन आणि किचन रेंज प्रॉडक्ट्स सारख्या व्हाईट वस्तूंना बूम कालावधीत चांगले मार्केट असते आणि मंदीच्या काळात त्यांची मागणी कमी होते.

• संरक्षण उद्योग - व्यावसाय चक्राच्या हालचालीवर संरक्षण उद्योग. फोर्ड उदाहरण, अन्न आणि आश्रय हे मानवतेच्या मूलभूत आवश्यकता आहेत. अन्न उद्योगाला मंदी आणि मंदीचा सामना.

• चक्रीय विकास उद्योग - हा एक नवीन प्रकारचा उद्योग आहे जो चक्रीय आहे आणि त्याच वेळी वाढतो. उदाहरणार्थ, ऑटोमोबाईल इंडस्ट्रीत असे काही काळ टिकून राहते, घसरण होते परंतु ती मोठ्या प्रमाणात वाढते. तंत्रज्ञानातील बदल आणि नवीन मॉडेल्सचा परिचय ऑटोमोबाईल उद्योगाला त्यांचा वाढीचा मार्ग पुन्हा सुरू करण्यास मदत करते.

लाईफ सायकल

या प्रत्येक इंडस्ट्रीमध्ये- इंडस्ट्री लाईफ सायकल म्हणजे काय हे समजून घेणे देखील महत्त्वाचे आहे. इंडस्ट्री लाईफ सायकल थिअरी हे सर्वसाधारणपणे ज्युलियस ग्रोडन्स्कीला दिले जाते. उद्योगाचे जीवन चक्र चार चांगल्या परिभाषित टप्प्यांमध्ये विभाजित केले जाते जसे की

• प्रमुख टप्पा - या टप्प्यात उत्पादनाची संभाव्य मागणी आशादायक आहे आणि उत्पादनाचे तंत्रज्ञान कमी आहे. उत्पादनाची मागणी अनेक उत्पादकांना विशिष्ट प्रॉडक्ट निर्मितीसाठी आकर्षित करते.

• जलद वाढीचा टप्पा - या टप्प्याची सुरुवात अग्रगण्य टप्प्यापासून जिवंत फर्मच्या उपस्थितीने होते. मार्केट शेअर आणि फायनान्शियल कामगिरीमध्ये स्पर्धेचा सामना करणाऱ्या कंपन्या मोठ्या प्रमाणात वाढतात.

• मॅच्युरिटी आणि स्टॅबिलायझेशन स्टेज - स्थिरता टप्प्यात, वाढीचा रेट मध्यम असतो आणि वाढीचा रेट औद्योगिक वाढीचा रेट किंवा एकूण देशांतर्गत प्रॉडक्ट वाढीच्या रेटच्या समान असेल.

• घटनेचा टप्पा - या टप्प्यात, उद्योगातील कंपन्यांची विशिष्ट प्रॉडक्ट आणि कमाईची मागणी कमी होते. Now-a-days अतिशय कमी ग्राहकांनी काळ्या आणि पांढऱ्या T.V ची मागणी केली आहे. नवीन उत्पादनांची नवकल्पना आणि ग्राहक प्राधान्यांमधील बदल या टप्प्यात येतात. घसरणीच्या टप्प्याचे विशिष्ट फीचर म्हणजे बूम कालावधीमध्येही उद्योगाची वाढ बूम कालावधीत होईल. या प्रकारच्या कंपन्यांच्या शेअर्समध्ये इन्व्हेस्टमेंट केल्यामुळे भांडवल कमी होते.

विचारात घेण्याचे घटक

इंडस्ट्री लाईफ सायकल विश्लेषण व्यतिरिक्त, इन्व्हेस्टरला इतर काही घटकांचे देखील विश्लेषण करावे लागेल. ते खाली सूचीबद्ध केल्याप्रमाणे आहेत

• उद्योग वाढ - वृद्धी आणि नफ्याच्या बाबतीत उद्योगाच्या ऐतिहासिक कामगिरीचे विश्लेषण केले पाहिजे. उद्योगानुसार वाढ वेळोवेळी भारतीय अर्थव्यवस्थेची देखरेख करण्यासाठी केंद्राद्वारे प्रकाशित केली जाते.

• खर्च संरचना आणि नफा - खर्च संरचना, जी निश्चित आणि परिवर्तनीय खर्च आहे, फर्मच्या उत्पादनाचा खर्च आणि नफा यावर परिणाम करते.

• उत्पादनाचे स्वरूप - उद्योगांनी उत्पादित केलेल्या उत्पादनांची ग्राहक आणि इतर उद्योगांकडून मागणी केली जाते.

• स्पर्धाचे स्वरूप - स्पर्धाचे स्वरूप हा एक आवश्यक घटक आहे जो विशिष्ट उत्पादनाची मागणी, त्याची नफा आणि संबंधित कंपनी स्क्रिप्सची किंमत निर्धारित करतो.

• सरकारी पॉलिसी - सरकारी धोरणे उद्योगाच्या सूक्ष्मतेवर परिणाम करतात आणि उद्योग ते उद्योग वेगवेगळे परिणाम करतात. निर्यातभिमुख उत्पादनांसाठी टॅक्स सबसिडी आणि टॅक्स सुट्ट्या प्रदान केल्या जातात. सरकार काही उत्पादनांच्या उत्पादनाचा आकार आणि किंमतींचे नियमन करते. साखर, खते आणि फार्मास्युटिकल उद्योग अनेकदा विसंगत सरकारी धोरणांमुळे प्रभावित होतात. साखरेच्या किंमतीवर नियंत्रण आणि नियंत्रण करणे साखरेच्या उद्योगाच्या नफ्यावर परिणाम करते. काही प्रकरणांमध्ये सरकारद्वारे प्रवेशातील अडथळे ठेवले जातात. एअरवेजमध्ये, खासगी कॉर्पोरेट्सना केवळ देशांतर्गत फ्लाईट्स ऑपरेट करण्याची परवानगी आहे. उद्योग निवडताना, विशिष्ट उद्योगाशी संबंधित सरकारी धोरणाचे काळजीपूर्वक मूल्यांकन केले पाहिजे. उदारीकरण आणि डीलिसन्सिंगमुळे अनेक क्षेत्रातील विद्यमान देशांतर्गत उद्योगांना मोठा धोका निर्माण झाला आहे.

• श्रम - विशिष्ट उद्योगातील कामगार परिस्थितीचे विश्लेषण खूपच महत्त्वाचे आहे. ट्रेड युनियन्सची संख्या आणि त्यांच्या ऑपरेटिंग मोडचा कामगार उत्पादकता आणि उद्योगाच्या आधुनिकीकरणावर परिणाम होतो. वस्त्रोद्योग त्याच्या दहशतवादी ट्रेड युनियन्ससाठी ओळखले जाते. जर ट्रेड युनियन मजबूत असतील आणि वारंवार संपत असतील तर त्यामुळे उत्पादन कमी होईल.

• संशोधन आणि विकास - राष्ट्रीय आणि आंतरराष्ट्रीय बाजारपेठेतील स्पर्धेत टिकून राहण्यासाठी कोणत्याही उद्योगासाठी, प्रॉडक्ट आणि उत्पादन प्रक्रिया तांत्रिकदृष्ट्या स्पर्धात्मक असणे आवश्यक आहे. हे विशिष्ट कंपनी किंवा उद्योगातील R$D वर अवलंबून असते.

• प्रदूषण मानके - औद्योगिक क्षेत्रात प्रदूषण मानके खूपच जास्त आणि कठोर आहेत. काही उद्योगांसाठी ते इतरांपेक्षा जास्त असू शकते; उदाहरणार्थ, चामडे, रासायनिक आणि औषधनिर्माण उद्योगांमध्ये औद्योगिक कचरा अधिक असतात.

SWOT विश्लेषण

वर नमूद केलेले घटक स्वतः उद्योगासाठी शक्ती, कमकुवतपणा, संधी आणि धोका (एसडब्ल्यूओटी) बनतील. म्हणून, गुंतवणूकदाराने निवडलेल्या उद्योगासाठी एसडब्ल्यूओटी विश्लेषण केले पाहिजे. उदाहरणार्थ, उद्योगाच्या उत्पादनाची मागणी वाढवणे त्याचे सामर्थ्य बनते, बाजारात असंख्य खेळाडूंची उपस्थिती, म्हणजेच स्पर्धा संबंधित उद्योगात विशिष्ट कंपनीसाठी धोका बनते. त्या विशिष्ट उद्योगातील संशोधन आणि विकासातील प्रगती ही एक संधी आहे आणि उद्योगातील बहुराष्ट्रीय कंपन्यांचा प्रवेश आणि विशिष्ट उत्पादनांची स्वस्त आयात त्या उद्योगाला धोका आहे. या प्रकारे घटकांची व्यवस्था आणि विश्लेषण करणे आवश्यक आहे. उद्योग विश्लेषण अधिक स्पष्टीकरणात्मक बनवण्यासाठी ते फार्मास्युटिकल उद्योगावर केले गेले आहे आणि एसडब्ल्यूओटी विश्लेषण परिणाम देखील दिले जातात.

2.4 कंपनी विश्लेषण

कंपनी विश्लेषणामध्ये इन्व्हेस्टर कंपनीशी संबंधित अनेक बिट्स माहिती एकत्रित करतो आणि स्टॉकच्या वर्तमान आणि भविष्यातील मूल्यांचे मूल्यांकन करतो. चांगल्या इन्व्हेस्टमेंट निर्णय घेण्यासाठी स्टॉकच्या खरेदीशी संबंधित रिस्क आणि रिटर्नचे विश्लेषण केले जाते. मूल्यांकन प्रक्रिया इन्व्हेस्टरच्या कंपनीशी संबंधित व्हेरिएबल्समध्ये रिलेशनशिप आणि इंटर-रिलेशनशिप मधून माहिती प्राप्त करण्याच्या क्षमतेवर अवलंबून असते.

कंपनीमध्ये विश्लेषण करण्याचे मुद्दे

1. कंपनीचे स्पर्धात्मक किनार - भारतातील प्रमुख उद्योग शेकडो वैयक्तिक कंपन्यांनी बनलेले आहेत. माहिती तंत्रज्ञान उद्योगात जरी कंपन्यांची संख्या मोठी असली तरीही, टाटा इन्फोटेक, सत्यम कॉम्प्युटर्स, इन्फोसिस, एनआयआयटी इ. सारख्या काही कंपन्या प्रमुख मार्केट शेअर नियंत्रित करतात. कंपनीच्या स्पर्धात्मकतेचा अभ्यास या मदतीने केला जाऊ शकतो:

   • मार्केट शेअर – वार्षिक विक्रीचा मार्केट शेअर इंडस्ट्रीमध्ये कंपनीची संबंधित स्पर्धात्मक स्थिती निर्धारित करण्यास मदत करते. जर मार्केट शेअर जास्त असेल तर कंपनी यशस्वीरित्या स्पर्धेची पूर्तता करू शकेल.

   • विक्रीची वाढ– कंपनी एक अग्रगण्य कंपनी असू शकते, परंतु जर विक्रीतील वाढ दुसऱ्या कंपनीपेक्षा तुलनेने कमी असेल तर ती कंपनी नेतृत्व गमावण्याची शक्यता दर्शविते. विक्रीतील जलद वाढ शेअरहोल्डरला स्थिर वाढीच्या दरापेक्षा चांगल्या स्थितीत ठेवेल.

   • विक्रीची स्थिरता– जर फर्मकडे स्थिर विक्री महसूल असेल, तर इतर गोष्टी स्थिर राहतील, तर अधिक स्थिर कमाई असेल. विक्रीतील विस्तृत बदलामुळे क्षमता वापर, फायनान्शियल नियोजन आणि लाभांश यामध्ये बदल होतो.

2. कंपनीचे उत्पन्न - केवळ विक्रीमुळे कमाईत वाढ होत नाही तर कंपनीचा खर्च आणि खर्च देखील कंपनीच्या कमाईवर परिणाम करतात. पुढे, विक्रीच्या वाढीसह कमाई नेहमीच वाढत नाही. खर्चाच्या वाढीमुळे कंपनीच्या विक्रीने प्रति शेअर खरेदीची कमाई वाढवली असेल. कमाईमधील बदलाचा रेट विक्रीच्या बदलाच्या रेटपेक्षा भिन्न आहे. विक्री कंपनीमध्ये 10% पर्यंत वाढू शकते परंतु प्रति शेअर कमाई केवळ 5% पर्यंत वाढू शकते. जरी विक्री आणि कमाई दरम्यान संबंध असले तरीही, ते परिपूर्ण नाही. कधीकधी, विक्रीचे प्रमाण कमी होऊ शकते परंतु आर्टिकलच्या युनिट किंमतीमध्ये वाढ झाल्यामुळे कमाईत सुधारणा होऊ शकते. म्हणून, गुंतवणूकदाराने केवळ त्याच्या विक्रीवर अवलंबून नसावे, परंतु कंपनीच्या कमाईचे विश्लेषण करावे.

3. व्यवस्थापन - चांगले आणि सक्षम व्यवस्थापन गुंतवणूकदारांना नफा निर्माण करते. फर्मच्या व्यवस्थापनाने कंपनीच्या उपक्रमांची कार्यक्षमतेने योजना, आयोजन, कार्यपद्धती आणि नियंत्रण करणे आवश्यक आहे. व्यवस्थापनाचे मूलभूत उद्दीष्ट इक्विटी धारक, सार्वजनिक आणि कर्मचाऱ्यांच्या फायद्यासाठी कंपनीची निर्दिष्ट उद्दिष्टे प्राप्त करणे आहे. जर कंपनीची उद्दिष्टे साध्य झाली तर गुंतवणूकदारांना नफा होईल. नफा दुर्लक्षित करणारे व्यवस्थापन जास्त भर देत असलेल्यापेक्षा गुंतवणूकदारांना अधिक हानी पोहोचवते.

2.5 फायनान्शियल विश्लेषण

कंपनीविषयी फायनान्शियल माहितीचा सर्वोत्तम स्त्रोत म्हणजे त्याचे स्वत:चे फायनान्शियल स्टेटमेंट. विशिष्ट कंपनीच्या स्टॉकमध्ये इन्व्हेस्टमेंटच्या संभाव्यतेचे मूल्यांकन करण्यासाठी हा माहितीचा प्राथमिक स्त्रोत आहे. फायनान्शियल स्टेटमेंट विश्लेषण म्हणजे कंपनीच्या फायनान्शियल स्टेटमेंटचा अभ्यास वेगवेगळ्या दृष्टीकोनातून केला जातो. या स्टेटमेंटमध्ये कंपनीच्या कामकाजाविषयीची मागील आणि वर्तमान माहिती दिली आहे. ऐतिहासिक फायनान्शियल स्टेटमेंट भविष्याचा अंदाज घेण्यास मदत करते. विश्लेषणामध्ये वापरलेले दोन मुख्य स्टेटमेंट आहेत:

बॅलन्स शीट

बॅलन्स शीटमध्ये कंपनीच्या फंडचे सर्व स्रोत (दायित्व आणि स्टॉकहोल्डर इक्विटी) आणि दिलेल्या वेळी फंडचा वापर दर्शविला जातो. बॅलन्स शीट एकतर हॉरिझॉन्टल फॉर्म किंवा व्हर्टिकल फॉर्ममध्ये असू शकते.

नफा आणि तोटा अकाउंट

कंपनीच्या फायनान्शियल स्थितीचे विश्लेषण करण्यासाठी फंडच्या फ्लोवर देखील रिपोर्ट आवश्यक आहे. इन्कम स्टेटमेंटमध्ये दोन वेळेच्या दरम्यान होणाऱ्या बिझनेस ऑपरेशनमधून फंडचा फ्लो रिपोर्ट केला जातो. हे इन्कम आणि खर्चाच्या वस्तूंची यादी देते. इन्कम आणि खर्चामधील फरक या कालावधीसाठी नफा किंवा तोटा दर्शविते. याला इन्कम आणि खर्च स्टेटमेंट असेही म्हणतात.

फायनान्शियल स्टेटमेंटचे विश्लेषण

फायनान्शियल विवरणांचे विश्लेषण इन्कम आणि खर्च आणि स्त्रोत आणि निधीचा वापर यांच्यातील संबंधांचे स्वरूप उघड करते. इन्व्हेस्टर विश्लेषणाद्वारे कंपनीची फायनान्शियल स्थिती आणि प्रगती निर्धारित करतो. गुंतवणूकदाराला त्याच्या भांडवलाचे उत्पन्न आणि सुरक्षितता यामध्ये रस आहे. ते लाभांश संदर्भात नफा आणि व्यवस्थापनाच्या धोरणाबद्दल खूप काळजी घेतात. यासाठी, ते खालील सोपे विश्लेषण वापरू शकतात:

• तुलनात्मक फायनान्शियल स्टेटमेंट - तुलनात्मक स्टेटमेंटमध्ये बॅलन्स शीटची आकडेवारी एका वर्षापेक्षा जास्त कालावधीसाठी प्रदान केली जाते. तुलनात्मक फायनान्शियल स्टेटमेंट बॅलन्स शीट आकड्यांना वेळेचा दृष्टीकोन प्रदान करते. वार्षिक तारखेच्या मागील वर्षांच्या समान डाटासह तुलना केली जाते, एकतर पूर्ण अटींमध्ये किंवा टक्केवारीमध्ये.

• ट्रेंड विश्लेषण - येथे टक्केवारीची गणना बेस वर्षासह केली जाते. यामुळे वर्षानुवर्षे विक्री किंवा नफ्याच्या वाढीची किंवा घटची माहिती मिळेल. कधीकधी विक्री सतत वाढत असते आणि इन्व्हेंटरीज देखील वाढत असू शकतात. हे विशिष्ट कंपनीच्या उत्पादनाच्या मार्केट शेअरचे नुकसान सूचित करेल. त्याचप्रमाणे विक्रीचा ट्रेंड वाढू शकतो परंतु नफा सारखाच असू शकतो. येथे इन्व्हेस्टरला कंपनीची किंमत आणि व्यवस्थापन कार्यक्षमता पाहणे आवश्यक आहे.

• कॉमन साईझ स्टेटमेंट - कॉमन साईझ बॅलन्स शीट एकूण ॲसेटच्या प्रत्येक ॲसेट आयटमची टक्केवारी आणि एकूण लायबिलिटीजसाठी प्रत्येक लायबिलिटी आयटम दर्शविते. त्याचप्रमाणे, कॉमन साईझ इन्कम स्टेटमेंट निव्वळ विक्रीची टक्केवारी म्हणून खर्चाचा प्रत्येक आयटम दर्शविते. सामान्य आकाराच्या स्टेटमेंटसह एकाच उद्योगातील दोन वेगवेगळ्या आकाराच्या फर्ममध्ये तुलना केली जाऊ शकते. एकाच कंपनीसाठी वर्षानुवर्षे सामान्य आकाराचे स्टेटमेंट तयार केले जाऊ शकते.

• फंड फ्लो विश्लेषण - बॅलन्स शीट विशिष्ट तारखेला कंपनीच्या स्थितीचे स्थिर चित्र देते. यामुळे एका कालावधीत युनिटच्या फायनान्शियल स्थितीमध्ये झालेल्या बदलांचा खुलासा होत नाही. इन्व्हेस्टरला माहित असावे,

  • नफ्याचा वापर कसा केला जातो?

  • डिव्हिडंडचा फायनान्शियल स्त्रोत

  • भांडवली खर्चासाठी निधीचा स्त्रोत

  • कर्जाच्या परतफेडीसाठी वित्त स्त्रोत

  • फिक्स्ड ॲसेट्सच्या विक्री उत्पन्नाची नियति आणि

  • जनतेकडून उभारलेल्या शेअर किंवा डिबेंचर इश्यू किंवा फिक्स्ड डिपॉझिटच्या उत्पन्नाच्या वापरा.

• या माहितीच्या आयटम्स फंड फ्लो स्टेटमेंटमध्ये प्रदान केल्या जातात. हे फंड्सचे स्रोत आणि ॲप्लिकेशन्सचे स्टेटमेंट आहे. हे दोन बॅलन्स शीट तारखांदरम्यान बिझनेस उद्योगाच्या फायनान्शियल स्थितीतील बदल दर्शविते. इन्व्हेस्टर ऑपरेशन्समध्ये निर्माण झालेल्या किंवा हरवलेल्या निधीची रक्कम स्पष्टपणे पाहू शकतो. हे फंड टॅक्स, डिव्हिडंड आणि रिझर्व्ह सारख्या तीन महत्त्वाच्या वापरामध्ये कसे विभाजित केले गेले आहेत ते पाहू शकतात. तसेच, वर्तमान मालमत्तेच्या अधिग्रहणासाठी दीर्घ निधीचा ॲप्लिकेशन आढळू शकतो. यामुळे कंपनीच्या फायनान्शियल स्थितीचे खरे चित्र स्पष्ट होईल.

• कॅश फ्लो स्टेटमेंट - इन्व्हेस्टरला कॅश इनफ्लो आणि एंटरप्राईजचा आऊटफ्लो जाणून घेण्यास स्वारस्य आहे. बॅलन्स शीट, इन्कम स्टेटमेंट आणि काही अतिरिक्त माहितीच्या मदतीने कॅश फ्लो स्टेटमेंट तयार केले जाते. ते एकतर व्हर्टिकल स्वरूपात किंवा हॉरिझॉन्टल स्वरूपात तयार केले जाऊ शकते. ऑपरेशन्स आणि इतर ट्रान्झॅक्शनशी संबंधित कॅश फ्लोची गणना केली जाते. स्टेटमेंटमध्ये दोन बॅलन्स शीट तारखेदरम्यान कॅश बॅलन्समध्ये बदल करण्याची कारणे दर्शवली आहेत. या स्टेटमेंटच्या मदतीने इन्व्हेस्टर ऑपरेटिंग सायकलवरील कॅश हालचालींचा आढावा घेऊ शकतात. नफ्यात वाढ झाल्यानंतरही कॅश बॅलन्स कमी करण्यासाठी जबाबदार घटक किंवा त्याउलट आढळू शकतात

• रेशियो विश्लेषण - रेशिओ हा गणितीयपणे व्यक्त केलेल्या दोन आकड्यांमधील संबंध आहे. फायनान्शियल रेशिओ दोन संबंधित फायनान्शियल डाटा दरम्यान संख्यात्मक संबंध प्रदान करते. फायनान्शियल रेशिओ हे बॅलन्स शीट आणि नफा आणि तोटा अकाउंट मधून कॅल्क्युलेट केले जातात. संबंध एकतर भाग म्हणून टक्केवारी pr म्हणून व्यक्त केले जाऊ शकतात. रेशिओ सुलभ समज, तुलना आणि स्पष्टीकरणासाठी डाटाचा सारांश देतात.

2.6 मूल्यांकन

• कंपनीचे स्टॉक सध्या आकर्षक (स्वस्त/अल्पमूल्य), योग्य (योग्य किंमत) किंवा महाग (अतिमूल्य) मूल्यांकनावर विक्री करीत आहे का हे ठरवण्यासाठी मूल्यांकन विश्लेषण केले जाते. पुढील विश्लेषणासाठी स्टॉक निवडण्यासाठी आर्थिक विश्लेषणानंतर केले जाते.
• एकदा इन्व्हेस्टरला फायनान्शियल ॲनालिसिस गाईडमध्ये हायलाईट केलेल्या पॅरामीटर्सचा वापर करून आर्थिकदृष्ट्या मजबूत कंपनी मिळाली की, ती कंपनीच्या स्टॉकची किंमत योग्य आहे की नाही हे तपासण्यासाठी मूल्यांकन विश्लेषण करावी.
• जर कंपनीच्या शेअर्सचे ओव्हरव्हॅल्यूएशन केले असेल तर इन्व्हेस्टरने त्यामध्ये इन्व्हेस्टमेंट करणे टाळणे आवश्यक आहे, तथापि चांगली कंपनीची फायनान्शियल स्थिती असू शकते. ओव्हरव्हॅल्यूड स्टॉकमध्ये मेहनतीने कमावलेले पैसे इन्व्हेस्ट केल्याने इन्व्हेस्टरला उच्च स्तराच्या रिस्कचा सामना करावा लागतो जिथे भविष्यातील वाढीची क्षमता मर्यादित आहे परंतु पैसे गमावण्याची जोखीम जास्त आहे. त्यामुळे, कोणतेही स्टॉक खरेदी करण्याचा निर्णय घेण्यापूर्वी मूल्यांकन विश्लेषण सर्वोत्तम बनते.
• मूल्यांकन विश्लेषण कंपनीच्या स्टॉकच्या स्टॉक मार्केट मूल्यांची त्याच्या फायनान्शियल पॅरामीटर्ससह तुलना करते. स्टॉक मार्केट मूल्यांमध्ये वर्तमान मार्केट किंमत (CMP), मार्केट कॅपिटलायझेशन (MCap) इ. समाविष्ट आहे. मूल्यांकन विश्लेषणात वापरलेले विविध फायनान्शियल मापदंड प्रति शेअर (EPS), सेल्स, सेल्स ग्रोथ रेट, अर्निंग्स (EPS) ग्रोथ रेट, बुक वॅल्यू, शेअरहोल्डरची इक्विटी, डिव्हिडंड पेआऊट इ. कमाई करतात