वीज निर्मिती आणि वितरण क्षेत्रातील स्टॉक

पॉवर स्टॉक म्हणजे काय? 

आशिया-पॅसिफिकमध्ये वीज ग्राहक आणि उत्पादकांच्या यादीमध्ये भारत 4 व्या स्थानावर आहे. भारत विंड पॉवरमध्ये 4 व्या स्थानावर आहे, तर सोलर पॉवर आणि नूतनीकरणीय पॉवरमध्ये ते 5 व्या स्थानावर आहे. 382.15 GW (गिगावट) च्या स्थापित क्षमतेसह (एप्रिल 2021 पर्यंत), भारतीय वीज क्षेत्र देशाच्या वाढीसाठी एक प्रमुख योगदानकर्ता आहे. तसेच, 2010 आणि 2019 दरम्यान US$90 अब्ज वाटप करून, स्वच्छ ऊर्जेमध्ये महत्त्वपूर्ण गुंतवणूक करणाऱ्या देशांच्या यादीमध्ये भारताने सहावी स्थिती मिळवली आहे.

केंद्रीय अर्थसंकल्प 2021-22 मध्ये, सरकारने US$42 अब्ज किंवा ₹305.984 कोटी वीज वितरण योजनांसाठी वाटप केले. तसेच, पॉवर सेक्टरमध्ये 100% FDI (फॉरेन डायरेक्ट इन्व्हेस्टमेंट) ला अनुमती आहे यामुळे पॉवर सेक्टर स्टॉकची आकर्षकता वाढते. 

भारतातील वीज क्षेत्र प्रामुख्याने चार विभागांमध्ये विभाजित केले आहे:

1. थर्मल पॉवर - थर्मल पॉवर म्हणजे डीझल, कोळसा, लिग्नाईट आणि गॅससारख्या जीवाश्म इंधनांना जळवून निर्माण केलेली ऊर्जा. थर्मल पॉवरची एकूण इंस्टॉल क्षमता 234.44GW आहे. 202.67GW च्या स्थापित क्षमतेसह, कोळसा हा सर्वात मोठा योगदानकर्ता आहे, त्यानंतर गॅस आणि लिग्नाईट (31.54GW) आणि डिझेल (0.51GW) यांचा समावेश होतो. टाटा पॉवर आणि अदानी पॉवर हे थर्मल पॉवर सेक्टरमधील काही टॉप स्टॉक आहेत. 

2. नूतनीकरणीय ऊर्जा - नूतनीकरणीय ऊर्जा मध्ये पवन आणि सौर ऊर्जा समाविष्ट आहे. नूतनीकरणीय शक्तीची एकूण स्थापित क्षमता 103.05GW आहे. नूतनीकरणीय विभागाचे भारताच्या एकूण वीज क्षमतेमध्ये 24.5% चे वजन आहे. पवन ऊर्जा 37.75GW योगदान देत असताना, सौर ऊर्जा 34.91GW वीज निर्माण करते. टाटा पॉवर सोलर आणि सुझलॉन एनर्जी हे नूतनीकरणीय वीज क्षेत्रातील काही टॉप स्टॉक आहेत.   

3. हायड्रो पॉवर - भारताच्या एकूण शक्तीमध्ये 12.2% योगदान असलेली, हायड्रोपॉवर ही पॉवर सेक्टरमधील एक प्रमुख विभाग आहे. हायड्रोपॉवरची एकूण इंस्टॉल क्षमता 46.51GW आहे. एनएचपीसी आणि टाटा पॉवर हे भारतातील हायड्रोपॉवर क्षेत्रातील काही सर्वोत्तम शेअर्स आहेत. 

4. न्यूक्लिअर पॉवर - जरी न्यूक्लिअर पॉवर देशाच्या एकूण शक्तीमध्ये 1.8% किंवा 6.78GW पर्यंत योगदान देते, तरीही ते जलद कॅचिंग पेस आहे. न्यूक्लिअर पॉवरची एकूण इंस्टॉल क्षमता 6.78GW आहे. एनटीपीसी आणि एचसीसी हे भारतातील न्यूक्लिअर पॉवर सेक्टरमधील काही टॉप शेअर्स आहेत. 

पॉवर सेक्टर स्टॉकचे भविष्य काय आहे? 

भारतातील पॉवर सेक्टर स्टॉकचे भविष्य स्पष्ट दिसते. पॉवर सेक्टर कंपन्यांच्या शेअर किंमतीचे त्वरित स्कॅन दर्शविते की परदेशी आणि देशांतर्गत संस्थात्मक गुंतवणूकदारांनी हळूहळू त्यांचे एक्सपोजर सेक्टरमध्ये वाढवले आहे.

ब्रेकनेक गतीने वाढत असलेल्या भारतीय अर्थव्यवस्थेमुळे, वीज आणि ऊर्जेची मागणी वाढत आहे. असा अंदाज आहे की, 2022 पर्यंत, सौर ऊर्जा जवळपास 114GW योगदान देईल, तर पवन वीज बायोमास आणि हायड्रोपॉवर (15GW) जोडेल. भारताने नूतनीकरणीय ऊर्जाचे लक्ष्य 227GW पर्यंत वाढविले आहे. हा निर्णय टाटा पॉवर, अदानी पॉवर आणि त्यासारख्या नूतनीकरणीय वीज क्षेत्रातील स्टॉकला फायदा देण्याची शक्यता आहे.   

भारत सरकारने वीज क्षेत्रात आपली गुंतवणूक वाढवत आहे आणि वीज वापर आकडेवारी 1894.7Twh पर्यंत 2022 पर्यंत पोहोचण्याची अपेक्षा आहे. आम्ही केवळ चांगल्या वेळाच वीज क्षेत्रातील शेअर किंमती सुरू झाल्याची अपेक्षा करू शकतो. 

पॉवर सेक्टर शेअर्समध्ये इन्व्हेस्टमेंट करणे योग्य आहे का? 

अलीकडील काळात भारतातील वीज क्षेत्र अनेक तांत्रिक बदलांच्या अधीन आहे. उदाहरणार्थ, पारंपारिकपणे थर्मल पॉवरवर लक्ष केंद्रित केले असताना, ते हळूहळू नूतनीकरणीय किंवा स्वच्छ ऊर्जा स्त्रोतांमध्ये बदलत आहे. युनायटेड किंगडम सरकारने अलीकडेच जाहीर केले आहे की ते 2030 पर्यंत नूतनीकरणीय ऊर्जा 450GW उत्पादन करण्याचे लक्ष्य साध्य करण्यास भारताला मदत करण्यासाठी नूतनीकरणीय ऊर्जा आणि हरित प्रकल्पांमध्ये US$1.2 अब्ज गुंतवणूक करतील.

तसेच, सेंट्रल इलेक्ट्रिसिटी अथॉरिटी (सीईए) डाटा दर्शविते की, 2029-30 पर्यंत, थर्मल पॉवरचा शेअर 78% ते 52% पर्यंत कमी होईल, तर नूतनीकरणीय पॉवरचा शेअर 18% ते 44% पर्यंत वाढेल. म्हणून, नूतनीकरणीय ऊर्जा-केंद्रित ऊर्जा क्षेत्रातील शेअर्समध्ये गुंतवणूक करणे 2022 मध्ये संवेदनशील निर्णय असेल. 

 

पॉवर सेक्टरमध्ये गुंतवणूकीसाठी मोठ्या प्रमाणात संधी उपलब्ध आहेत. बहुतांश वीज क्षेत्रातील स्टॉक आकर्षक मूल्यांकनावर उपलब्ध असल्याने, तुम्ही समृद्ध लाभांश मिळविण्यासाठी सर्वोत्तम कंपन्यांमध्ये गुंतवणूक करू शकता. कार्यक्षमतेने ट्रेड करण्यासाठी मोफत डिमॅट आणि ट्रेडिंग अकाउंट उघडण्यासाठी येथे क्लिक करा.

Q2FY23
मोफत डीमॅट अकाउंट उघडा

5paisa कम्युनिटीचा भाग बना - भारताचा पहिला सूचीबद्ध सवलत ब्रोकर.

+91